ABD Temsilciler Meclisi üyeleri, Tayvan Yasama Meclisi Başkanı Han Kuo-yu'yu Washington'da karşılayarak adaya verdikleri desteği açıkça ortaya koydu. Ziyaret, Trump yönetiminin Kongre'nin ön onayından aylar sonra askıya aldığı 14 milyar dolarlık silah satışı paketinin gündemi meşgul ettiği bir döneme denk geldi.
Longworth House Office Building'de düzenlenen resepsiyona, eski Meclis Başkanı Nancy Pelosi, eski Dışişleri Komitesi Başkanı Texaslı Cumhuriyetçi Michael McCaul ve Demokrat Parti Meclis Grubu Başkan Yardımcısı Kaliforniyalı Ted Lieu dahil 30'dan fazla Demokrat ve Cumhuriyetçi temsilci katıldı.
"Tayvan'ı çok seviyorum" diyen McCaul, Han'a şu sözleri söyledi: "Amerika Birleşik Devletleri'nin sizin yanınızda olduğunu söylemek benim için büyük önem taşıyor, Sayın Başkan."
Pelosi ise desteğin boyutunu şöyle özetledi: "Tayvan'a destek hem iki partili hem de iki meclisli — her iki meclis, her iki parti. Bu bir barış meselesi. Aynı zamanda gemilerin serbest seyrüseferini sağlama açısından bir ticaret meselesi."
Sekiz kişilik bir parlamento heyetinin başında gelen Han, Amerika'ya Arizona'nın Phoenix kentine uğrayarak geldi. Çip devi Taiwan Semiconductor Manufacturing Co.'nun (TSMC) yeni fabrikalar kurduğu ve yapay zeka çağının kilit bileşeni ileri teknoloji çipler ürettiği Phoenix, Tayvan'ın ABD ekonomisi için ne denli kritik olduğunun somut bir göstergesi haline geldi.
Heyet, aynı gün yedi Demokrat senatörle de bir araya geldi. Görüşmede Senatonun en kıdemli Demokrat üyesi ve Dış İlişkiler Komitesi'nin muhalefet sözcüsü New Hampshire Senatörü Jeanne Shaheen da yer aldı. Cumhuriyetçi senatörlerin heyetle görüşüp görüşmediği ise netlik kazanmadı.
Demokrat senatörler ortak açıklamalarında Trump yönetimini silah satışını daha fazla geciktirmemesi için açıkça uyardı: "Tayvan ile yakın ve dostane ilişkiler sürdürmeye, Tayvan'ı öz savunma silahlarıyla donatmaya ve Çin Halk Cumhuriyeti'nin giderek artan baskılarına karşı caydırıcılığı desteklemeye kararlıyız."
Pekin'in kendi toprağının parçası olarak gördüğü ve gerektiğinde güç kullanarak ele geçireceğini açıkça söylediği Tayvan, ABD-Çin ilişkilerinin en hassas dosyası olmayı sürdürüyor. ABD, iç hukuku gereği adaya olası bir anakaradan saldırıya karşı yeterli savunma kapasitesi sağlamak zorunda. Trump ise Mayıs ayındaki Pekin ziyaretinin ardından 14 milyar dolarlık paketi gözden geçireceğini açıkladı. Pekin'in sert biçimde karşı çıktığı paketin bir pazarlık kozu olarak kullanılabileceğini de ima etti. Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise ABD'nin Tayvan politikasının değişmediğini savundu.
Çarşamba günkü toplantıda pek çok kongre üyesi silah satışını desteklediğini açıkça belirtti. Texaslı Demokrat Temsilci Lloyd Doggett, "Tayvan bir pazarlık kozu değildir, özgürlük adasıdır. Onu korumak için elimizden geleni yapmalıyız" dedi. Doggett, "Tayvan'ın savunması için gereken her silahın mümkün olan en kısa sürede temin edilmesi gerektiğine inanıyorum" diye ekledi.
Ted Lieu de Trump yönetiminin paketi askıya almasını eleştirerek "Yönetimden bu karardan dönmesini ve silah satışının önünü açmasını talep ediyorum" dedi.
Tayvan'ın muhalefet partisi KMT'nin üyesi olan Han ise konuşmasında ABD'nin 250 yıllık birikimini övdü. Tayvan'ın tıpkı Amerika gibi özgürlük ve demokrasi değerlerine sahip çıktığını, her iki tarafın da demokratik sistemi koruma ve bölgesel istikrarı sürdürme sorumluluğunu paylaştığını vurguladı.
Han, iki ülke arasındaki güçlü ticari ilişkilere de dikkat çekti. 23 milyonluk Tayvan, ileri teknoloji çipleri ve teknoloji donanımına olan talebin etkisiyle Almanya'yı geçerek ABD'nin dördüncü büyük ticaret ortağı konumuna yükseldi.
Han ayrıca ABD'den Tayvan'ın uluslararası arenada daha fazla yer bulmasına destek olmasını istedi. Çin'in ada üzerindeki egemenlik iddiası nedeniyle hiçbir ülke hem Pekin hem de Taipei ile resmi diplomatik ilişki yürütemiyor. Şu an yalnızca Vatikan dahil 12 hükümet Tayvan'ı tanıyor. Pekin aynı zamanda Tayvan'ın Dünya Sağlık Örgütü başta olmak üzere pek çok uluslararası kuruluşa üye olmasını da engelliyor.
"Uluslararası sahnede Tayvan kendini yalnız hissediyor" diyen Han, Kongre'deki dostlarına seslendi: "Küresel etkinliklere katılmamız için bize destek olmanızı istirham ediyorum."
Han'ın Cuma günü, Tayvanlı havayolu şirketi EVA Air'in Washington Dulles Uluslararası Havalimanı ile Tayvan Taoyuan Uluslararası Havalimanı arasındaki açılış uçuşuyla ülkesine dönmesi planlanıyor. Bu uçuş da giderek derinleşen ABD-Tayvan bağlarının simgesi olarak öne çıkarılıyor.
