ATİNA – Elektronik cihazların adeta ellerimizin uzantısına dönüştüğü ve dijital dünyanın gerçek hayatı giderek daha fazla gölgelediği bu dönemde, Stavros Niarchos Vakfı (SNF) geleneksel Yunan kahvehanesini yeniden hayata geçiren özgün bir etkinlik düzenledi. Mekâna adım atmadan önce telefonlar dışarıda kalıyor; ziyaretçiler ise 'anı' ve insan bağlantılarının sunduğu her şeyi yaşamaya davet ediliyor.
Bu mekânın adı 'To Kefeneio tou Gianni' — yani Gianni'nin Kahvehanesi. SNF Nostos 2026 Festivali çerçevesinde Stavros Niarchos Parkı'nda özel olarak tasarlanan alanda faaliyet gösteren bu dijital detoks köşesini The National Herald, 24 Haziran akşamı ziyaret etti.
Kahvehaneye giren ziyaretçilerden telefonlarını, içeride kullanımı engelleyen özel bir kılıfa koymaları isteniyor. Gerçek deneyim tam da burada başlıyor: etkileşim, iletişim ve yalnızca o ana odaklanmanın tadını çıkarmak.
Bir hafta boyunca süren SNF Nostos 2026 kapsamında To Kefeneio tou Gianni, sabahtan öğleden sonraya kadar yetişkinlere yönelik açık bir programla kapılarını açıyor. Nakış, origami ve boyama kitabı gibi etkinlikler sunuluyor. Öğleden sonradan itibaren ise program daha da zenginleşiyor: geleneksel Yunan kâğıt oyunu 'prefa' dersleri, tavla, geri dönüştürülmüş kumaşlardan Abayomi bebek yapım atölyeleri ve Yunan halk dansı dersleri yer alıyor. Akşamları ise halk, geleneksel ve rebetiko müziğine, ayrıca Yunan-Amerikalı eski ABD Kongre üyesi John Sarbanes — yani Gianni! — ve diğer seçkin konukların Yapay Zekâ üzerine yürüttüğü tartışmalara ev sahipliği yapıyor.
24 Haziran'da öğleden sonraki kahve buluşması ve Abayomi bebek yapım atölyesinin ardından her yaştan katılımcı, alacakaranlıkta büyüleyici bir tartışmaya tanıklık etti: 'İnsanlar ve Yapay Zekâ: Devrim mi, Birlikte Yaşam mı?'
Tartışmaya Sarbanes'in yanı sıra tarihçi Mark Mazower ve ETH Zürih öğretim üyesi ile Stavros Niarchos Biyoetik Akademisi'nin eş direktörü Efi Vayena katıldı.
Katılım oldukça yoğundu ve izleyiciler dikkatlerini hiç dağıtmadan oturumu takip etti. Sarbanes'in de o akşam bizzat vurguladığı gibi, bu çağ için alışılmadık bir durumdu: ortada telefon yoktu, dikkat dağıtacak hiçbir şey yoktu.
Tartışmada teknolojik gelişmeler ve insan faktörü, Yapay Zekâ'nın sunduğu fırsatlar ile beraberinde getirdiği riskler ve bu alandaki yasal düzenlemelerin oluşturulmasındaki güçlükler ele alındı.
Etkinliğin ardından katılımcılar geleneksel mezeler eşliğinde Giannis Zarias (keman, baglamas), Vasilis Skoutas (üç telli buzuki, vokal) ve Dimitris Mitarakis'in (gitar, vokal) seslendirdiği sevilen rebetiko şarkılarının keyfini çıkardı.
