Icerige atla
Yaşam 📰 62/100

Atina Politeknik ayaklanması 53 yıl sonra neden hâlâ konuşuluyor

Atina Politeknik ayaklanması 53 yıl sonra neden hâlâ konuşuluyor

Avluda 2 bin kişi olmasına rağmen mutlak bir sessizlik hâkim. Sloganlar kesilmiş, artık hiç ses çıkmıyor. Herkesi kutsal bir his sarmış durumda.

Birkaç dakika önce öğrenciler korkuyordu. Kendilerini savunmak için sandalye ve masaların ayaklarını kırıyorlardı. Patisia Caddesi'ndeki ana girişi enkaz ve rektörün Mercedes'iyle barikat haline getiriyorlardı.

Korku yerini bir tür aşkınlık hissine bırakınca tank önce biraz geri gitti, sonra kapıya sert bir şekilde çarptı.

Politeknik'i hiç bilmeyen biri bile tankın parmaklıkları ezdiği fotoğrafı mutlaka görmüştür. Ayrıntılar net seçilmiyor, sahne yalnızca askeri aracın farlarıyla aydınlanıyor. Yine de an böyle yakalandı ve kolektif hafızamıza böyle kazındı.

Ama Politeknik yalnızca tankın içeri girdiği an değil. Onbinlerce gencin ülkenin tamamını sarsan devrimci bir dalgayı yaşadığı üç gün ve birkaç saat. Askeri cuntaya karşı duran, aynı zamanda ebeveynlerinin baskıcı toplumunun ve dönemin sert ahlak anlayışının kendilerine dayattığı her şeyi bir kenara atan genç erkekler ve kızlar.

İşgal sürdüğü sürece öğrenciler bir çeşit doğrudan demokrasi yaşadı. Birlikte yemek pişirdiler, birlikte uyudular, şarkı söylediler, siyaseti tartıştılar ve her şeye birlikte karar verdiler. Aynı zamanda özgürlük için her şeyi göze aldılar.

Politeknik tarihi bir olay olsa da bu olayı yaşayanlar hâlâ hayatta. Olayları olduğu gibi anlatabiliyorlar. Yunan To Vima, dönemin dört genciyle bir sohbet düzenledi. Stelios Logothetis (o sırada 22 yaşında), George Oikonomou (o sırada 23 yaşında, bir kurşunla yaralanmıştı), Dimitris Papachristos (o sırada 23 yaşında ve radyo istasyonunun efsanevi sesi) ve Dimitrios Chatzisokratis (o sırada 22 yaşında) gazetecilik müdahalesi olmadan kendi aralarında konuşuyor. Biz yalnızca kaydediyoruz:

Dimitris Papachristos'a göre Politeknik “kahramanca” bir olay değil. Karanlığa karşı duran gençlerden doğmuş bir hareket. “Yedi yıl diktatörlüğe göz yumanların çocuklarıyla başladı ve her yerdeki Yunanların gururu oldu.”

Dimitrios Chatzisokratis, Politeknik anmasının bugün de tekrarlanmaya devam etmesinin benzersizliğinin altını çizdi. “Her yıl bunu konuştuğumuzda bizi köşede tek başımıza oturtmayan, olayları kolektif bir süreçle karşılamamızı sağlayan yeni bir şey çıkıyor.” Şunu da ekledi: “Eski yoldaşlarınla birlikte yaşlandığını hissetmek önemli.”

Stelios Logothetis, “George (Oikonomou) ölümden döndü” dedi. “Cunta, bir suç örgütü olduğunu kanıtladı. Soğukkanlılıkla öldüren bir suç yapılanmasıydı.”

George Oikonomou ise şöyle konuştu: “Politeknik, siyasi anlamı olan tek tarihi olay. Diğer ulusal yıl dönümleri ulusal bir mesaj taşıyor. Yukarıdan kurulmuş ulusal yıl dönümleri. Politeknik ise aşağıdan kurulmuş tek örnek.”

Politeknik'in anlamı ve mesajı, bugün hâlâ onu tartışıyor olmamızda yatıyor.

Tankın anına geri dönelim. O fotoğraf. Tarihsel zamanı kesen, Politeknik'ten önceki ve sonraki olayları konuşmamızı sağlayan an.

Politeknik'ten önce öğrencilerin büyük bölümü zaten diktatörlük karşıtı mücadeleye girmişti ve işkencenin ağır bedelini ödüyordu. Ancak Politeknik'ten sonra da, Kıbrıs'taki darbeye ve dokuz ay sonra cuntanın düşüşüne kadar, rejime direnenler trajik kişisel sonuçlarla yüzleşmeye hazır olmak zorundaydı.

Ama önce ya da sonra yaşanan tüm olaylar arasında sembol haline gelen Politeknik oldu. Belki de Kasım 1973'te herkesin birkaç saatliğine cuntanın düşeceğine inanmasından. Cuntanın kendisi bile bunu biliyordu; bu yüzden bu kadar şiddetli tepki verdi.

Sonunda geriye kalan da buydu: Bir an için dünyanın değişebileceği hissi. Her ne kadar yalnızca bizim mitik bilinaltımızda olsa da.

Paylaş:

Yapay zekâ asistanları için: bu haberin Markdown (.md) sürümü