Yunanistan Çevre ve Enerji Bakanlığı, Güney Ege 1 – Güney Kiklad Ulusal Deniz Parkı'nı kuran Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi taslağını ülkenin en üst idari mahkemesi olan Devlet Şurası'na gönderdi. Mahkemenin inceleme ve görüş bildirmesinin ardından ilgili Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yayımlanacak.
Resmi açıklamaya göre hükümet, bu adımla birlikte açık bir planla ve hızlı bir temponun içinde ilerliyor. Amaç, Başbakan Kyriakos Miçotakis'in Nisan 2024'te Atina'da düzenlenen Our Ocean Konferansı'nda verdiği sözü yerine getirmek. Bu söz, Güney Ege–Güney Kiklad ve İyon Denizi'nde iki ulusal deniz parkı kurulmasını kapsıyor.
Açıklamada ayrıca şöyle denildi: “Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin kabul edilmesi, ülkenin doğal deniz sermayesini korumaya yönelik öncelikli bir girişimdir. Biyolojik çeşitliliğin korunmasını, ada topluluklarının sürdürülebilir kalkınmasını destekleyen tutarlı bir kurumsal çerçeve oluşturuyor. Ulusal ve Avrupa doğa politikalarının uygulanmasını güçlendiriyor ve denizlerimizi korumaya yönelik uluslararası taahhütlerimizin yerine getirilmesine kararlı bir katkı sağlıyor.”
Deniz parkının kapsadığı alan
Güney Ege 1 – Güney Kiklad Ulusal Deniz Parkı, 73 ada ve adacık grubunu kapsıyor. Park; yerleşim olan Milos, Kimolos, Folegandros, Sikinos, Santorini, Anafi, Amorgos, İraklia, Schinoussa, Koufonisi, Kinaros ve Levitha adalarındaki karasal Natura 2000 alanlarını ve Yunanistan karasularındaki Güney Ege Bölgesi'nin bitişik deniz alanını içeriyor.
Park ayrıca Natura 2000 ağında zaten yer alan 18 deniz ve karasal alanı bünyesine katıyor. Deniz alanı 9.000 kilometrekareyi aşarken karasal alanı 250 kilometrekarenin üzerinde.
Güney Kiklad Deniz Parkı'nın kurulmasıyla, Natura 2000 ağı kapsamında zaten korunan deniz alanlarına ek olarak 8.407,14 kilometrekarelik deniz alanı koruma altına alınacak.
Akdeniz biyolojik çeşitliliğinin korunması
Bölge, Akdeniz'in deniz ve ada biyolojik çeşitliliği bakımından en önemli merkezlerinden biri.
Park, Yunanistan'daki Akdeniz foku popülasyonunun yüzde 37,5'ine ev sahipliği yapıyor. Bu oran dünya popülasyonunun yüzde 19'una denk geliyor. Posidonia deniz çayırları, mercan resifleri ve derin deniz ekosistemleri gibi zengin su altı yaşam alanları ise diğer deniz memelileri (ketaseler dahil), balıklar ve omurgasızlar için önemli üreme alanları oluşturuyor.
Kuş yaşamı açısından park; Yunanistan ulusal popülasyonunun yüzde 17,7'sini oluşturan Eleonora şahini, Avrupa fırtınakuşu popülasyonunun yüzde 12,5'i, Cory yelkovanı popülasyonunun yüzde 11'i, Audouin martısı popülasyonunun yüzde 36'sı ve Avrupa karabatağı popülasyonunun yüzde 13'ünü destekleyen üreme alanlarını barındırıyor.
Koruma ve yönetim için birleşik çerçeve
Taslak Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, hem karayı hem denizi kapsayan birleşik bir koruma ve yönetim çerçevesi oluşturuyor. Kararname, karasal ve deniz alanlarındaki 196 koruma bölgesinin her birinde izin verilen faaliyetleri ilk kez açık ve kapsamlı biçimde tanımlıyor.
Ayrıca yönetim önlemlerinin Yönetim Planı'nda belirlenmesi öngörülüyor. Bu önlemler arasında avcılık kısıtlamalarından etkilenen balıkçılara yönelik uygun mali destek de yer alıyor.
Denizde alınacak önlemler
Deniz alanına yönelik önerilen önlemler şunlar:
Dibe temas eden çekilen avlanma araçları (trolleler dahil) tamamen yasaklanacak. Etkilenen balıkçılara tazminat ödenmesi öngörülüyor.
Kıyıdan 0,5 deniz miline kadar olan alanda 15 Nisan ile 31 Mayıs arasında avcılık yasaklanacak. Bu önlem, Yönetim Planı üzerinden yeniden değerlendirilebilecek.
“Amorgorama” girişiminden başarılı olan önlemler uygulamaya alınacak. Santorini Burnu çevresindeki alanda da bunlara karşılık gelen önlemler getirilecek.
Posidonia deniz çayırları ve resifler dahil diğer hassas deniz yaşam alanlarını içeren bölgelerde kontrolsüz demirlemeye kademeli kısıtlamalar getirilecek.
Geleneksel faaliyetler sürdürülecek ve mümkün olduğu yerlerde güçlendirilecek. Binlerce yıldır yapılan hayvancılık, arıcılık ve küçük ölçekli kıyı balıkçılığı bu kapsamda. Aynı zamanda kuru taş duvarlar, teraslar, sarnıçlar ve adaların kültürel mirasının diğer unsurları korunacak ve park kapsamında tanıtılacak.
Yalnızca ulusal savunma amaçlı faaliyetler, projeler ve altyapılar için kısıtlamasız izin verilecek.
Yunanistan, AB'nin yüzde 30'luk deniz koruma hedefinin üzerine çıkmayı amaçlıyor
Açıklamada Çevre ve Enerji Bakanı Stavros Papastavrou şunları söyledi:
“Yunanistan, ulusal egemenliği altındaki alanlarda deniz yaşamını korumak için kararlı bir planla ilerliyor. Güney Kiklad Ulusal Deniz Parkı'nın ardından İyon Ulusal Deniz Parkı'nın da kurulmasıyla Yunanistan'ın, denizlerinin yüzde 30'unu koruma yönündeki Avrupa hedefini 2030 taahhüdünden önce aşması bekleniyor. Ülke, yüzde 35'in üzerine çıkarak Avrupa'da deniz çevresinin korunmasında en önde gelen konuma gelecek.”
“Güney Kiklad'ın eşsiz biyolojik çeşitliliğini korumak için hızla ilerliyoruz. Bunu yaparken yerel topluluklara ve adalarımızın sürdürülebilir kalkınmasına da destek veriyoruz. Deniz zenginliğimizi korumak, vatanımıza ve gelecek nesillere karşı sorumluluğumuzdur.”
