Yunanistan, aşırı sıcaklıklar için yüksek risk bölgesinde yer alıyor ve Avrupa'yı kasıp kavuran şiddetli sıcak hava dalgalarının aynı yoğunlukta ülkeyi de vurması bekleniyor. Bu uyarı, Patras Üniversitesi Fizik Bölümü'nden ve üniversitenin Atmosfer Fiziği Laboratuvarı'ndan Profesör Athanasios Argyriou'dan geldi. Argyriou, Doğu Akdeniz'i tehdit eden artan iklim krizini ayrıntılarıyla anlattı.
Devlet haber ajansı Atina-Makedonya Haber Ajansı'na (AMNA) konuşan Argyriou, Avrupa Birliği'nin Copernicus Dünya Gözlem Programı ve Dünya Meteoroloji Örgütü'nün son bulgularına dikkat çekti.
Avrupa, küresel ısınmanın merkez üssü
Argyriou'nun aktardığına göre, söz konusu ortak rapor, Avrupa'nın 1980'lerden bu yana küresel ortalamanın iki katı hızla ısındığını gösteriyor. Bu daha sıcak temel seviye nedeniyle, aşırı sıcaklık olaylarının daha sık, daha yoğun ve daha uzun süreli olması bekleniyor ve bu da Güney Avrupa'yı doğrudan tehlike bölgesine yerleştiriyor.
Bu aşırı sıcaklıklar, değişen atmosferik koşullar ile insan kaynaklı iklim değişikliğinin bir kombinasyonundan kaynaklanıyor. Argyriou, uzun süreli yüksek basınç sistemlerinin genellikle "ısı kubbesi" veya "Omega bloğu" olarak adlandırılan atmosferik bir blok oluşturduğunu açıkladı. Üst atmosferdeki hava aşağıya doğru itilirken sıkışarak hızla ısınıyor. Bulutsuz gökyüzü, zayıf rüzgarlar ve Kuzey Afrika ile İber Yarımadası'ndan gelen sıcak hava kütleleriyle birleşince yüzey sıcaklıkları hızla yükseliyor. Kurak topraklar, nemin doğal soğutma etkisini ortadan kaldırarak sorunu daha da büyütüyor.
Son yıllarda bu tür hava olaylarının neden çok daha sık görüldüğüne ilişkin ise Profesör Argyriou, bunu uzun süreli antisiklonik sistemlere bağladı. Bir bölge kurak ve sıcak bir dönem geçirdiğinde, toprak ve alt atmosfer bu termal enerjiyi muhafaza ediyor. Ardından gelen hava sistemleri, sıcaklıkları çok daha hızlı bir şekilde aşırı seviyelere itiyor.
Avrupa'da sıcak hava dalgaları ve Yunanistan'daki tehlike bölgeleri
Argyriou, Avrupa'nın 2003, 2010, 2017, 2019 ve 2022'nin olağanüstü sıcak yazı dahil olmak üzere yıkıcı sıcak hava dalgalarıyla dolu bir geçmişe sahip olduğunu vurguladı. Kıta genelinde halk sağlığı üzerindeki etki çok büyük. Nature Medicine dergisinde yayınlanan bir araştırma, yalnızca 2022 yazında Avrupa genelinde 61.000'den fazla sıcaklığa bağlı ölüm meydana geldiğini tahmin ediyor.
Yunanistan içinde ise farklı coğrafi bölgeler farklı tehditlerle karşı karşıya. Teselya, Orta ve Doğu Makedonya, Trakya, Boeotia, Doğu Sterea, Attika ve Mora Yarımadası'nın bazı kısımları dahil olmak üzere ana kara ovaları ve kapalı havzalar özellikle savunmasız durumda.
Başta Atina, Selanik, Patras, Kandiye ve Larisa olmak üzere büyük şehir merkezleri, ısıyı hapseden ve gece sıcaklıklarını tehlikeli derecede yüksek tutan kentsel ısı adası etkisinin ek yüküyle karşı karşıya. Bu arada, Yunan adaları ve kıyı bölgeleri, denize yakınlıkları sayesinde genellikle daha düşük tepe sıcaklıkları kaydediyor. Ancak rüzgarlar azaldığında, yüksek nem oranı sıcak hava dalgasının zirve yaptığı dönemlerde fiziksel rahatsızlığı oldukça artırıyor.
