Ege Denizi'ndeki yedi Yunan adası, iklim değişikliğinin yazları daha sıcak hale getirmesi ve yağışların düzensizleşmesi nedeniyle suyu korumak amacıyla bu yıl kuraklık acil durumu ilan etti.
Yetkililer şimdi, binlerce turistin su kaynaklarını en çok ihtiyaç duyulan anda zorlamasını sürdürebilmek için gelecek yıl yağmur yağıp yağmayacağını sorguluyor.
Anakaraya bağlı olmayan ve içme suyu için şişelenmiş suya bağımlı olan kelebek şeklindeki Astypalaia adası, Yunanistan'ın kuzey ve batı kesimlerine 2022'den bu yana en yağışlı kışı yaşatan yağmurlardan faydalanamadı.
Yerel yetkililerin verilerine göre, güneydoğu Ege'deki Astypalaia için 2020'den bu yana en kurak ikinci mevsim yaşandı ve bu durum yetkililer için ikilem yarattı.
Belediye Başkanı Nikos Komineas, 1990'ların ortasında inşa edilen ve adanın tek su rezervuarı olan, kuru tepeler ve seyrek alçak çalılarla çevrili yapay gölün yanında durarak, "Yıl boyunca düşen tüm suyu bir kovada ya da leğende toplasak, derinliği 2,5 santimetre olurdu" dedi.
ÇİFTÇİLER TEKRAR KUYULARA YÖNELİYOR
Yetkililer, Nisan ayında çiftçi Evdokia Palatianou'yu suyu korumak için yapay göle bağlı olan sulama hattından kesti. Palatianou'nun bahçesinde yetiştirdiği sebzeler, kuyusundan pompaladığı acı suya mahkum kalınca kurudu.
Adanın ana verimli bölgesi olan Livadi kıyı köyünde, bir zamanlar mandalina dolu olan ölü bir ağacın yanında duran 71 yaşındaki Palatianou, "Yağmur yağmazsa hiçbir şey dikmeyeceğim" dedi.
Livadi ve adanın başkenti olan ana turistik kasaba Chora'ya evsel kullanım ve sulama için su sağlayan göl, şu anda depolama kapasitesinin altıda biri olan yaklaşık 150 bin metreküp su içeriyor.
Yaz aylarında günlük tüketimin yaklaşık 900 metreküp olduğu göz önüne alındığında, bu su yaklaşık beş buçuk ay yetecek.
Komineas, yetkililerin Mayıs ayında su acil durumu ilan ederek Chora için günlük 600 metreküp kapasiteli geçici bir tuzdan arındırma tesisini hızlandırdığını ve göl rezervlerini sonbahara kadar korumak için Livadi'deki çiftçilerin sulamasını durdurduğunu söyledi.
"Bunu ağır bir kalple yaptık, ama neyse ki onlar için bu alternatif var" diyen Komineas, yağmurun Livadi rezervuarını doldurması halinde çiftçileri tekrar bağlayacaklarını ekledi.
YAZ AYLARINDA TÜKETİM PİK YAPIYOR
Copernicus Avrupa Kuraklık Gözlemevi tarafından hazırlanan bir harita, Haziran ayında Astypalaia'yı turuncu renkle işaretleyerek ortaya çıkan kuraklığın erken bir işaretini verdi.
Adanın doğusundaki Analipsi sahil köyünde, koyun ve keçi çiftçileri tankları doldurmak için su taşıyor ya da sondaj kuyularından düşük kaliteli su kullanıyor.
Orada musluk suyu sağlayan bir tuzdan arındırma tesisi, yaz ortasında 1.400'den 7.000'e çıkan nüfusu karşılayamadığı için, yıl sonunda yapılması planlanan kalıcı tesis inşa edilene kadar Chora'da ikinci bir geçici tesis kuruldu.
Yunan adalarında çok sayıda enerji yoğun tuzdan arındırma tesisi bulunuyor. Komineas, geçici tesisin kuraklık için bir yedek olduğunu ancak maliyetli olduğunu kabul etti.
"En büyük endişem, bu yıl yine yağmur yağmazsa ne olacağıydı" dedi.
OTELLER SU TASARRUFU ÖNLEMLERİNİ DEĞERLENDİRİYOR
Astypalaia'daki bazı otelciler su tasarrufu için şimdiden harekete geçti. Chora'da bir tepede, kale ve Ege Denizi manzaralı bir otel işleten 42 yaşındaki Maria Alkalai, günlük temizlik hizmetini atlayan misafirlere 5 avroluk kupon veriyor.
"Müşteriler bunu benimsedi" dedi. Adada, havuz veya jakuzi yerine yağmur suyunu tutabilen bir sarnıç içerecek ikinci bir otel hayal ettiğini söyledi.
Çevre Bakanı Stavros Papastavrou, Yunanistan'ın 200'den fazla yerleşim adasından dokuzunda tuzdan arındırma, şebeke iyileştirmeleri ve su tankları için 15 milyon avro (17 milyon dolar) onayladı. Buna Astypalaia için 1,5 milyon avro da dahil. Haziran ayında Lüksemburg'da diğer çevre bakanlarına su dayanıklılığı konusunda bilgi verdi.
"Yunanistan için su teorik değil; güvenlik, ekonomik büyüme ve yerel toplulukların korunmasıyla ilgili" dedi.
Atina merkezli Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi "Demokritos", küresel sıcaklıkların artmasıyla kuraklığın 2049'a kadar daha da kötüleşebileceğini ve hassas adalarda su kıtlığını daha da artırabileceğini söylüyor.