Yunanistan'da bir balıkçılık okulu olarak yola çıkan ancak bugün Akdeniz'in önde gelen çevre girişimlerinden biri haline gelen Enaleia, deniz ekosistemini sürdürülebilir kılmak için çalışıyor. 2016 yılında kurulan girişim, hem denizleri temizlemeyi hem de kıyı topluluklarının yaşamını iyileştirmeyi hedefliyor.
Enaleia'nın Ortaklıklar ve Etki Koordinatörü Fani Sakellariou, Akdeniz genelinde 6 bin balıkçıyla işbirliği yaptıklarını açıkladı. Sakellariou, balıkçıların ağlarına kazara takılan plastikleri topladıklarını belirtti.
Denizlerdeki plastiğin yaklaşık yüzde 20-30'unun balık ağlarından oluştuğuna dikkat çeken Sakellariou, "Bu endişe verici oran nedeniyle önleyici faaliyetler yürütüyoruz. Çalıştığımız limanlarda ömrünü tamamlamış balıkçılık ekipmanları için toplama noktaları kuruyoruz" dedi.
Sadece denizi temizlemenin yetmeyeceğini, karayı da kirletmemek gerektiğini vurgulayan Sakellariou, döngüsel ekonomiye entegre olarak geri dönüşüm oranlarını yüzde 58'e çıkardıklarını söyledi. Topladıkları plastikleri önce peletlere, ardından kayık, mobilya ve aksesuar gibi dayanıklı ürünlere dönüştürdüklerini aktardı.
Sakellariou, ayrıca çevre bilincine sahip yeni bir balıkçı nesli yetiştirmeyi amaçladıklarını belirterek, "Kullandıkları ekipmanlar ve uyguladıkları yöntemler konusunda eğitim faaliyetleri yürütüyoruz" diye konuştu.
Girişimin 10 yıl önceki kuruluş hikayesine değinen Sakellariou, kurucu ve yönetici Lefteris Arapakis'in başlangıçta plastiklerle çalışmayı hiç planlamadığını anlattı. Arapakis, girişimi aslında profesyonel bir balıkçılık okulu için bir iş modeli olarak kurmuştu. O dönemde Yunanistan ekonomik krizin zirvesindeydi ve Arapakis aynı anda hem genç istihdamı hem de balıkçı teknelerindeki personel açığı sorununu çözmeyi hedefliyordu.
Arapakis'in bu sorunu bizzat yaşadığını belirten Sakellariou, "Ailesi beş nesildir balıkçılıktan geçiniyor ve babası teknede yeterli yardımcı bulmakta zorlanıyordu" dedi.
İlk eğitim gezilerinde Arapakis, balıkçıların ağlara balıkla birlikte çok sayıda plastik yakaladığını fark etti. Bir gün denizden bir soda şişesi çıkardıklarında, yanındaki balıkçı şişeyi elinden alıp tekrar denize atmış ve "Plastik bizim sorunumuz değil" demişti. Sakellariou, bu olayın girişimin yönünü değiştirdiğini ve balıkçı topluluklarıyla yakın işbirliği içinde denizleri temizleme misyonuna dönüştüklerini ifade etti.
Aradan geçen 10 yılın ardından Enaleia, denizlerdeki plastik kirliliğiyle mücadelesi nedeniyle Birleşmiş Milletler tarafından "Dünyanın Genç Şampiyonları" (Young Champions of the Earth) ödülüne layık görüldü. Bu uluslararası tanınırlık, girişimi Akdeniz'in en büyük deniz temizliği girişimlerinden biri haline getirdi.
Gelecek hedeflerini anlatan Sakellariou, "Deniz ekosisteminin ve geçimini buradan sağlayan insanların gelişip büyüdüğünü görmek istiyoruz. Bir gün plastik kirliliğinin tamamen ortadan kalktığı, tertemiz bir Akdeniz hayal ediyoruz. Öyle bir gün geliyor ki, bildiğimiz anlamda Enaleia'ya artık ihtiyaç duyulmayacak" dedi.
Sürdürülebilir İnovasyon alanında da eğitim almış olan Sakellariou, mevcut ve köklü sistemleri yeni ve verimli bir şekilde birleştirmenin kendisini en çok heyecanlandıran konu olduğunu söyledi. "Balıkçılar, lojistik şirketleri ve geri dönüşüm fabrikaları bizden çok önce de vardı, sadece birbirleriyle konuşmuyorlardı" diyerek girişimin temel felsefesini özetledi.
Her gün bu misyona katkıda bulunmanın ve bundan geçimini sağlamanın kendisi için paha biçilemez olduğunu belirten Sakellariou, "Yaptığım işle olumlu bir iz bırakmak için çabalıyor olmak bana mutluluk ve minnettarlık veriyor" diye konuştu.
Enaleia ve çalışmaları hakkında daha fazla bilgi almak için www.enaleia.com adresini ziyaret edebilir veya Instagram'dan @enaleia hesabını takip edebilirsiniz.
