Yunanistan'da iktidardaki Yeni Demokrasi partisi, yaklaşan genel seçimleri birinci sırada bitirmeye en yakın aday konumunda. Ancak partinin lideri Kiryakos Mitsotakis, bu olası zaferden sonra siyasi hayatta kalıp kalamayacağı konusunda büyük bir belirsizlikle karşı karşıya.
Anketler, muhafazakâr partinin birinci sırada bitirmesine rağmen tek başına hükümet kurmaya yetecek sandalye sayısına ulaşamayabileceğini gösteriyor. Bu durum, Mitsotakis'i kendisini başbakan olarak görmek istemeyen koalisyon ortakları aramak zorunda bırakabilir.
Parti, hükümet yetkililerinin “siyasi kaos” olarak nitelendirdiği bir tabloyla karşılaşmamak için hala ilk turda mecliste salt çoğunluğu sağlamayı hedefliyor.
Bu arada Brüksel gelişmeleri yakından takip ediyor. Yunanistan, Temmuz 2027'de Avrupa Birliği Konseyi'nin dönem başkanlığını devralacak ve Atina'da yaşanacak uzun süreli bir siyasi kriz, hazırlıkları zora sokabilir.
Erken seçim ihtimali
Genel seçimler resmi olarak 2027 yılına kadar planlanmamış olsa da, bir dizi skandalın hükümet üzerindeki baskıyı artırması ve Mitsotakis'in planlarını sekteye uğratması nedeniyle erken seçim söylentileri giderek güçleniyor.
Büyük bir AB tarım sübvansiyonu skandalına karıştığı iddia edilen dört Yeni Demokrasi milletvekilinin ilk yargılamaları sonbahar ayında başlayacak.
Gazeteci Gianna Papadakou'ya göre, Avrupa Başsavcılığı Ofisi tarafından Yunanistan'ın 36 milyar avroluk toparlanma planından ayrılan paraların tahsisiyle ilgili olarak daha fazla soruşturma başlatılması da bekleniyor.
Daha önce Avrupa Parlamentosu'ndaki Syriza heyetinde çalışan Papadakou, fonların büyük bir kısmının “yaklaşık 30 şirkete aktarıldığını” belirtti.
Uzun süredir devam eden telefon dinleme skandalı ise muhalefet partilerini ve etkili iş dünyası çevrelerini hükümetten uzaklaştırarak iktidarın sorunlarını daha da büyüttü. Mitsotakis bugüne kadar bu fırtınaları atlatabildi.
Mitsotakis mercek altında
Asıl soru şu ki, Mitsotakis sandıkta da aynı başarıyı gösterebilecek mi ve Yeni Demokrasi kazansa bile iktidarda kalmak için yeterli desteği bulabilecek mi?
Siyasi analist Lefteris Kousoulis, Euractiv'e yaptığı açıklamada, “Mitsotakis liderliğinde bir hükümet kesinlikle söz konusu değil” dedi.
Şu ana kadar hiçbir büyük muhalefet partisi Mitsotakis ile birlikte hükümet kurmaya sıcak bakmıyor.
Anketlerde ikinci sırada yer alan eski başbakan Aleksis Çipras'ın yeni kurduğu Elas partisi ve sosyalist Pasok partisi, Yeni Demokrasi ile işbirliği yapmayacaklarını net bir şekilde açıkladı.
Kousoulis, Yeni Demokrasi'nin ilk oylamada salt çoğunluğu sağlayamamasının, seçmenlerin aynı zamanda Mitsotakis'in kendisinin somutlaştırdığı siyasi stratejiyi de reddettiği anlamına geleceğini söyledi.
1974'te demokrasinin yeniden tesisinden bu yana Yunanistan, en büyük partinin lideri olmayan bir başbakan görmedi.
Kousoulis, “Başbakan, iktidarda kalmakta ısrar eder ve hükümetin kurulmasının önünde bir engel haline gelirse siyasi kaos yaratır” diye ekledi.
Siyasi tablo, dış politika konusunda sert bir çizgi izleyen eski başbakan Antonis Samaras yeni bir parti kurmaya karar verirse daha da karmaşık hale gelebilir. Bu durum, muhafazakâr seçmeni Yeni Demokrasi'den uzaklaştırma potansiyeli taşıyor.
Analistlerin sonbahar ayında şiddetli bir şekilde tırmanacağını öngördüğü Türkiye ile ilişkiler, Ankara'ya karşı her zaman sert bir duruş sergileyen Samaras'ın elini güçlendiriyor.
Senaryolar
Anket şirketi Good Affairs'in araştırma başkanı Giorgos Trapalis'e göre Mitsotakis'in başbakan olarak kalabilmesi için önünde iki gerçekçi yol var.
Ya salt çoğunluğu sağlamalı ya da kendisini başbakan olarak kabul edecek daha küçük bir partiyle koalisyon kurabilecek kadar güçlü bir sonuç almalı. Ancak şu an için hiçbir yol kolay görünmüyor.
Trapalis, Euractiv'e verdiği demeçte, “Şu anda Yeni Demokrasi, ikinci bir seçimde bile salt çoğunluğu sağlayacak ivmeye sahip görünmüyor” dedi.
Trapalis, olası koalisyon ortakları arasında Pasok, aşırı sağcı Voice of Reason partisi ve potansiyel olarak Samaras liderliğinde kurulacak bir partinin yer alabileceğini belirtti.
Ancak hiçbirinin Mitsotakis'in başbakanlık koltuğunda kalmasını kabul etmesi muhtemel görünmüyor.
Muhalefet için de sayılar pek iç açıcı değil. Mevcut anketlere göre Elas, Pasok ve daha küçük sol partiler arasında kurulacak bir ittifak, meclis çoğunluğunu sağlamaya yetmeyecek.
Mitsotakis, son hamlesini önümüzdeki günlerde Selanik Uluslararası Fuarı'nda yapmayı planlıyor ve burada bir dizi ekonomik tedbir paketi açıklaması bekleniyor.
