Brüksel'de Yunanistan saatiyle cuma sabahının erken saatlerinde sona eren saatlerce süren görüşmelerin ardından AB liderleri, yüksek enerji fiyatlarını ele almaya yönelik sonuçlara vardı. Ancak liderler, Yunanistan ve İtalya'nın enerji maliyeti krizinde daha fazla esneklik sağlamak için sunduğu temel önerileri kabul etmedi. Görüşmelerdeki anlaşmazlık esas olarak AB'nin Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) üzerinde yoğunlaştı. Üye ülkeler, Atina ve Roma'nın istediği kapsam değişikliklerinde uzlaşamadı.
Yunanistan ve İtalya, diğer ülkelerle birlikte ETS'nin uygulanmasında daha fazla esneklik ve yeni ETS2 sisteminin ertelenmesini istedi. ETS2, karbon fiyatlandırmasını binalara ve karayolu ulaşımına da genişletiyor. İskandinav ülkelerinin bir kısmı dahil diğer ülkeler ise AB'nin mevcut iklim politikasını zayıflatabilecek değişikliklere karşı çıktı.
Sonuç bildirgesinde AB liderleri, Avrupa Komisyonu'ndan gerektiğinde, üye ülkeler arasındaki farklı koşulları dikkate alarak yüksek enerji fiyatlarına yönelik ek kısa vadeli önlemleri incelemesini istedi. Liderler ayrıca Avrupa sanayisinin rekabet gücünü destekleyen ve emisyon hakkı fiyatlarındaki dalgalanmaların elektrik maliyetlerine etkisini sınırlayan öngörülebilir bir karbon piyasasına duyulan ihtiyacı vurguladı.
Liderler, ETS'nin enerji ve iklim dönüşümündeki merkezi rolünü koruması gerektiğini de yeniden teyit etti. Aynı zamanda Komisyon'dan ETS2'nin etkilerine ilişkin değerlendirmesini, sistemin tasarımı ve güvence önlemleri dahil olmak üzere güncellemesini istedi.
Miçotakis'in müdahalesi
Yunanistan Başbakanı Kyriakos Miçotakis, Avrupa Konseyi sonuçlarının yükselen enerji fiyatlarının yarattığı durumun aciliyetini yeterince yansıtmadığını savundu.
Müdahalesine ilişkin bilgilere göre Miçotakis, mevcut mali çerçeve içinde savunmasız hane halklarına ve işletmelere yönelik hedefli, özel olarak tasarlanmış ve geçici destek önlemlerine olanak tanıyacak daha fazla esneklik çağrısında bulundu. Mali sürdürülebilirliği sağlarken bu önlemlerin, yüksek enflasyona bağlı olarak artan kamu gelirlerinin bir bölümüyle finanse edilmesini önerdi.
“Harekete geçme ihtiyacı ile bunu yapabilme gücümüz arasındaki açığı kapatmamız gerekiyor,” dedi.
Miçotakis ayrıca ETS'nin temel unsurlarının acilen gözden geçirilmesi gerektiğini vurguladı. Ona göre sistem, AB'nin karbonsuzlaşma stratejisinin merkezi bir ayağı olmaya devam etmeli. Ancak kabul edildiğinden bu yana koşullar değişmemiş gibi işleyemez.
Miçotakis'in müdahalesi, Atina ve Roma'nın yüksek enerji maliyetlerine yanıt verirken daha fazla ulusal esneklik elde etme çabalarının bir parçasıydı. Ancak nihai sonuç bildirgesi, AB'nin emisyon politikasının temel yönünü korurken iki ülkenin önerilerini istedikleri ölçüde benimsemedi.
