Andrey Zvyagintsev'in yönetmenliğini yaptığı, 2026 yapımı Fransız drama filmi 'Minotaur', resmi açılış töreninin ardından 5 Kasım'da Olimpion Tiyatrosu'nda gösterilerek 67. Selanik Uluslararası Film Festivali (TIFF)'ni açtı. Gösterimin ardından Warehouse C'de TIFF açılış partisi düzenlendi. Partide sanatçı Pavlos Pavlidis'in konseri de yer aldı; etkinliğe giriş ücretsizdi.
Aile dramı olan film, ahlaki çöküşün yaşandığı günümüzde Rusya'ya yönelik sert bir eleştiriyi de içeriyor. Film, 79. Cannes Film Festivali'nde prestijli Büyük Ödül'ü kazandı ve 99. Oscar Ödülleri'nde Fransa'yı temsil etmek üzere seçildi.
Açılış gecesinin ardından TIFF programı, 15 Kasım'a kadar film gösterimleri, önde gelen film yapımcılarıyla buluşmalar ve çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapacak. Festival kapsamında toplam 258 film Olimpion ve Pavlos Zannas Tiyatroları, Selanik Limanı'ndaki gösterim salonları ve Makedonikon Sineması'nda izleyiciyle buluşacak. Ayrıca 58 film, festivalin dijital platformu üzerinden çevrimiçi izlenebilecek.
Bu yılın öne çıkan isimleri arasında, çok sayıda ödül kazanmış Galiçyalı yönetmen Oliver Laxe da var. Laxe'nin 'Sirāt' filmi hem izleyicinin hem de eleştirmenlerin beğenisini kazandı ve Cannes'da Jüri Ödülü'nü aldı. Laxe, büyük retrospektif 'Çöle Hoş Geldiniz' için konuk küratör olarak Selanik'e geliyor. Laxe bu retrospektif için çölü hem sinematik bir manzara hem de insanın varoluşunun, iç arayışının ve hayatta kalma mücadelesinin simgesi olarak ele alan 17 film seçti. Retrospektif sinema perdelerinin ötesine de taşacak: West Gatehouse'ta çok ortamlı bir yerleştirme yapılacak, MOMus Deneysel Sanat Merkezi'nde ise yönetmenin işitsel-görsel bir eseri sergilenecek.
Dikkat çeken bir diğer isim ise saygın film yapımcısı, yazar ve kuramcı Laura Mulvey. Feminist film kuramının en önemli seslerinden biri olarak kabul edilen Mulvey, 12 Kasım'da dönüm noktası niteliğindeki 'erkek bakışı' kavramını merkeze alan bir tartışmaya katılacak. Tartışmada sinemanın cinsiyet, arzu ve güç algısını nasıl şekillendirdiği ele alınacak.
Türkiye'nin önde gelen çağdaş yönetmenlerinden Emin Alper de Selanik'i ziyaret edecek. Festivalin başlıca retrospektiflerinden biri onun eserlerine ayrılmış. Siyasi yönü güçlü ama derinden insani olan sinemasında Türkiye toplumunun çelişkilerini ve altta yatan sorunlarını irdeliyor. Ödüllü ilk filmi 'Beyond the Hill'den en son çalışması 'Salvation'a uzanan retrospektif, kendine özgü bir sinema bakışına sahip yönetmenin kariyerini izliyor. 'Salvation', Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Gümüş Ayı Jüri Ödülü'nü kazandı.
Festival, yönetmen ve senarist Nikos Grammatikos'a Yunan sinemasına genel katkısı nedeniyle Onursal Altın İskender Ödülü'nü önümüzdeki pazartesi, 16 Kasım'da saat 20.00'de verecek. Grammatikos'un eserlerine ayrılan retrospektif kapsamında yedi uzun metraj ve dört kısa film gösterilecek. Gösterimlerin ardından yönetmen ve ekibiyle açık bir söyleşi yapılacak.
Programın özel bir başlığı ise çağdaş Yunan sinemasının en ikonik filmlerinden 'The Absent Ones'ın 30. yıl dönümü olacak. Film, 'Night Flowers' ile birlikte engelli izleyicilere yönelik tam erişilebilirlik olanaklarıyla gösterilecek.
Önde gelen besteci Stavros Xarchakos'a da Yunan kültürüne genel katkısı nedeniyle Onursal Altın İskender Ödülü verilecek. Tören cumartesi, 14 Kasım'da saat 17.15'te Olimpion'da yapılacak. Törenin ardından Kostas Ferris'in ikonik filmi 'Rembetiko'nun (1983) özel gösterimi yapılacak. Xarchakos, bu filmin şarkılarını yazdı; söz konusu şarkılar gerçek rebetiko klasikleri arasına girdi.
Uluslararası konuklar arasında son filmini tanıtmak için Selanik'e dönen Fatih Akın, Danimarkalı oyuncu Claes Bang, Amerikalı yönetmen Sara Driver ve oyuncu Trine Dyrholm yer alacak. Danimarkalı-Yunanlı oyuncu Mathilde Arcel de özel bir katılımla festivale konuk olacak. Festivali kapatacak 'The Unknown Woman' filmindeki yeteneğiyle Arcel, Venedik Film Festivali'nde Volpi Kupası'nı kazandı.
Güneydoğu Avrupa'nın en büyük film sektörü pazarı Agora'da bu yıl Christoforos Papakaliatis büyükelçi olarak önemli bir rol üstlenecek. Hem oyuncu hem yönetmen olarak edindiği deneyimi bir araya getiren Papakaliatis, Agora'ya katılan yükselen yönetmenlerle buluşacak. Yarının sinema ve televizyonunu şekillendiren fırsatlara ve yaratıcı süreçlere dikkat çekecek.
Bunun yanında izleyiciler, TIFF TALKS programı çatısı altında sinema dünyasının önde gelen isimleriyle bir araya gelebilecek. Yönetmenler, oyuncular, senaristler ve diğer sektör profesyonelleri açık tartışmalar ve ustalık dersleriyle deneyimlerini paylaşacak. Katılımcılar arasında Oliver Laxe, Nikos Grammatikos, Laura Mulvey, Christoforos Papakaliatis, Renos Haralambidis ve yazar-senarist Tom Rob Smith yer alıyor. Etkinlik serisi yönetmenlikten yaratıcı sürece, edebi bir eserin televizyona uyarlanmasına kadar pek çok konuyu ele alacak.
Bu yılın en dikkat çekici temalarından biri ise sekiz filmle Balkanların karanlık yüzünü irdeleyen 'Balkan Korku' retrospektifi. Mitler, halk inanışları, aile sırları, tarihsel travmalar ve geçmişin hayaletleri; halk korkusu, doğaüstü öğeler, splatter ve kara komediyle buluşuyor. Bu filmlerde tanıdık olan yabancılaşıyor, gündelik hayat bir kabusa dönüşüyor.
Festival, Venedik Uluslararası Film Festivali'nde Altın Aslan ödülünü kazanan May el-Toukhy'nin 'The Unknown Woman' filmiyle, 15 Kasım Pazar günü sona erecek. Mathilde Arcel'in başrolünde yer aldığı film savaş sonrası Avrupa'da geçiyor. Zengin işvereniyle evlenmeye hazırlanan genç bir ev çalışanının, geçmişinden gelen bir sır hayatını altüst etmekle tehdit ediyor.
67. Selanik Uluslararası Film Festivali programına festivalin web sitesi www.filmfestival.gr adresinden ulaşılabiliyor.
