Girit'te sindirim sistemi enfeksiyonları yükseliyor. Ada, gıda kaynaklı hastalıklarda yüksek oranlara ulaştı ve kampilobakter vakalarında ülke genelinde ikinci sırada yer alıyor.
Bu endişe verici artış, az sayıda görülen salmonelloz vakaları ve şu anda süren viral gastroenterit dalgasıyla birleşince doğru bilgilendirmeyi zorunlu kılıyor.
patris.gr'ın sunduğu şekliyle, belirtileri, bulaşma yollarını ve halk sağlığını korumak için alınması gereken önlemleri anlatan kapsamlı bir rehber aşağıda.
Girit yıl içinde 120 doğrulanmış vaka kaydetti. Bu sayı Attika Bölgesi'nin (664 vaka) gerisinde, Orta Makedonya'nın (112 vaka) ise önünde.
Ülke genelinde kampilobakter vakaları %25,9 arttı ve toplam 1.161 vakaya ulaştı. Enfeksiyon özellikle sıcak aylarda ve gıda tüketiminin ve dağıtımının arttığı dönemlerde yoğunlaşıyor. Bu nedenle adada hijyen ve gıda saklama kurallarına titizlikle uyulması gerekiyor.
Çok sayıda viral gastroenterit vakası
Girit Bölgesi Halk Sağlığı ve Sosyal Koruma Genel Müdürü Antonis Papadakis, «Π» gazetesine yaptığı açıklamada bu yıl da kampilobakter enfeksiyonlarının görüldüğünü, ancak geçen yıla göre daha küçük ölçekte olduğunu söyledi. Papadakis, salmonelloz vakalarının da yaşandığını, ama bunların seyrek olduğunu ve toplu bir durum oluşturmadığını belirtti.
Papadakis, şu anda çok sayıda viral gastroenterit vakası görüldüğünü kaydetti. Başlıca belirtinin kusma olduğunu, ishalin ise daha az görüldüğünü vurguladı.
Papadakis şöyle konuştu: “Bir an iyisindir, bir an sonra da ‘ölüyorum’ dersin.” Çoğu vakada hastaların iki gün içinde iyileştiğini de sözlerine ekledi.
Papadakis, belirtiler şiddetliyse ve vücutta sıvı kaybı (dehidrasyon) oluyorsa hastaların doktor ya da eczacılarından talimat almasını önerdi.
Kampilobakter enfeksiyonu nedir
Kampilobakter enfeksiyonu, sindirim sistemini etkileyen en yaygın gastroenterit nedenlerinden biri. Akut gastroenterite yol açan bir bakteri bu hastalığa neden oluyor.
Hastalık çoğu vakada kendiliğinden geçse de korunma, belirtiler ve tedavi hakkında doğru bilgi halk sağlığını korumak için gerekli.
Belirtiler ve komplikasyonlar
İlk belirtiler, bakteriye maruz kalındıktan 2 ila 5 gün sonra ortaya çıkıyor. Hastalığın toplam süresi bir ila iki hafta arasında değişiyor. Vakaların çoğunda hastalar ilk 5 gün içinde iyileşiyor.
Belirtiler büyük farklılık gösteriyor. Hafif, sulu ve kansız ishalle başlayan hastalık, şiddetli ve iltihabi (çoğu zaman kanlı) ishale dönüşebiliyor. Bu durum şiddetli karın ağrısı ve ateşle birlikte görülüyor.
Dışkıda kanın yanı sıra mukus, irin ve akyuvar hücreleri de saptanabiliyor. Enfeksiyon çoğu zaman hiçbir belirti vermeden geçiyor; bazen de kendiliğinden sınırlı kalıyor.
Nadir de olsa komplikasyonlar arasında artrit ve birkaç hafta sonra sinir sistemini etkileyen bir hastalık olan Guillain-Barré sendromu bulunuyor.
Bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerin ise kampilobakter enfeksiyonuna bağlı daha ağır komplikasyonlar geliştirme riski daha yüksek.
Bulaşma yolları
Bulaşıcılık süresi enfeksiyonun kendisi kadar sürüyor; birkaç günden birkaç haftaya kadar uzayabiliyor. İyileştikten sonra antibiyotik almayan hastalar taşıyıcı olarak kalabiliyor ve bakteriyi iki ila yedi hafta boyunca atabiliyor.
Başlıca bulaşma yolu, kirlenmiş gıda ya da su tüketimi. Özellikle çiğ ya da yeterince pişirilmemiş, kontamine et (genellikle kanatlı) tüketildiğinde risk artıyor.
Enfeksiyon ayrıca mutfakta çapraz bulaşma yoluyla da yayılabiliyor. Çiğ kanatlı etiyle bulaşmış eller ya da kesme yüzeyleri aracılığıyla mikroplar gıdaya geçiyor. Örneğin aynı kesme tahtası hem kanatlı hem de sebze için kullanıldığında bu durum ortaya çıkıyor.
Diğer bulaşma yolları arasında pastörize edilmemiş inek sütü tüketimi ile hayvan dışkısıyla kirlenmiş yüzey sularına ve derelere maruz kalmak yer alıyor. Buna karşılık enfeksiyonun kişiden kişiye doğrudan bulaşması nadir görülüyor.
Tedavi
Kampilobakter enfeksiyonu genellikle kendiliğinden sınırlı kalıyor. Hastalar özel bir tedavi almadan, yalnızca dehidrasyonu önlemek için bol sıvı tüketerek iyileşebiliyor. Ancak ciddi klinik tablosu olan hastalarda antimikrobiyal tedavi uygulanması uygun görülüyor.
Koruyucu önlemler ve hijyen kuralları
Enfeksiyondan korunmak için şu önlemlere sıkı sıkıya uyulması öneriliyor:
Kanatlı etiyle hazırlanan tüm ürünleri iyice pişirin. Yeterince pişmemiş tavuk hiçbir koşulda tüketilmemeli.
Hayvansal kökenli gıdaları hazırlarken, tuvaleti kullandıktan sonra ve hayvan dışkısıyla temas ettikten sonra ellerinizi su ve sabunla dikkatle yıkayın.
Mutfakta basit ve hijyenik uygulamalara dikkat edin. Hayvansal gıdalar ile sebze gibi diğer gıdalar için farklı kesme yüzeyleri kullanın. Kullanımdan hemen sonra hazırlık tezgâhlarını ve yüzeyleri sıcak su ve sabunla temizleyin.
Pastörize edilmemiş süt ve klorlanmamış sudan uzak durun.
İshali olan kişiler tuvaleti kullandıktan sonra ellerini iyice yıkamalı ve başkaları için yemek hazırlamaktan kaçınmalı.
Üretim aşamasında kanatlılar, kanatlı üretim birimlerinde bakterinin kendi aralarında yayılmasını önlemek için klorlu su içmeli.
