Girit'in Hanya kentindeki bir tüp bebek kliniğiyle ilgili ceza davası Aralık ayına ertelendi. Dava, sahte tüp bebek tedavileri, genetik materyalin yasa dışı kullanımı ve vekil annelerin sömürülmesi iddialarını kapsıyor.
Akdeniz Fertilite Enstitüsü ile bağlantılı 33 sanığın yargılandığı dava, ekim ayındaki önceki erteleme sonrasında 10 Kasım Salı günü Üç Üyeli Ağır Suçlar Temyiz Mahkemesi önünde kısa süreliğine yeniden başladı.
Ancak savcıyla ilgili kişisel bir sorun nedeniyle 11, 12 ve 13 Kasım için planlanan duruşmalar art arda iptal edildi.
Yunanistan'ın kamu yayıncısı ERT'nin haberine göre yargılama 8 Aralık'ta devam edecek. Ardından 9, 10, 15, 16, 17 ve 18 Aralık'ta da duruşmalar yapılacak.
Sanıklar arasında kliniğin 76 yaşındaki kurucusu, jinekolog Ioannis Giakoumakis, 47 yaşındaki klinik embriyolog, diğer tıp personeli, çalışanlar ve iddiaya göre aracı olarak hareket eden kişiler yer alıyor.
Başlıca iki sanık daha önce 18 ay tutukluluk süresi geçirdi. Ardından kısıtlayıcı koşullarla serbest bırakıldılar.
Tüp bebek sahtekârlığı ve sömürü iddiaları
Geniş kapsamlı ceza davası, savunmasız kadınların Doğu Avrupa'dan vekil anne olarak çalıştırılmak üzere işe alındığı, diğer kadınlara ise uygun rıza alınmadan yumurta alma işlemi yapıldığı iddialarına dayanıyor.
İddianameye göre 98 kadının vekil anne düzenlemeleri için insan ticaretine maruz bırakıldığı öne sürülüyor. Soruşturmacılar ise 71 kadından yasa dışı yollarla yumurta toplandığı iddialarını inceledi.
Soruşturma ayrıca 173 yumurta bağışçısına ilişkin kayıtları ve en az 333 yumurta alma işlemini de inceledi.
Yetkililer, hastalara hiç yapılmamış tedaviler için ücret alınıp alınmadığını, genetik materyalin rıza olmadan kullanılıp kullanılmadığını ve tıbbi kayıtlar ile kimlik belgelerinin sahte olup olmadığını araştırıyor.
Bazı olası ebeveynlerin tüp bebek düzenlemeleri için yüklü miktarda ödeme yaptığı iddia ediliyor. Bir şikâyet, 140.000 euroya varan bir ödemeyle ilgili.
Tüm iddialar mahkemede görülmeye devam ediyor. Suçluluğu kanıtlanana kadar bütün sanıklar masum sayılıyor.
Avustralyalı aileler de etkilenenler arasında
Dava, Avustralya'da özel ilgi çekti. Burada en az 37 çiftin kliniğin faaliyetlerinden etkilendiği bildiriliyor.
Bu çiftler arasında, tüp bebek tedavisi ya da vekil anne düzenlemesi için Yunanistan'a giden ve sonradan kayıp embriyolar, genetik materyalin kullanımı ve çocuklarının doğumunu çevreleyen koşullar hakkında kaygılarını dile getiren aileler de var.
Melbourne'da yaşayan bir kadının, kayıp olan dört embriyo hakkında yanıt aradığı bildiriliyor. Diğer Avustralyalı ebeveynler ise 2023'ün ağustos ayında başlatılan polis soruşturmasının ardından yasal sorunlarla karşı karşıya kaldı.
Bazı aileler, yetkililer ebeveynlik ve yasal belgeleri incelerken yenidoğan bebeklerini ilk başta eve götüremedi. Birkaç aile ise ilgili sorunlar giderildikten sonra çocuklarıyla birlikte Avustralya'ya döndü.
Soruşturma ayrıca Ukrayna, Romanya, Moldova ve Gürcistan'dan işe alınan kadınlara ilişkin kaygıları da gündeme getirdi. Bu kadınların, tüp bebek işlemleri ya da hamilelik sürecinde Girit'te dairelerde barındırıldığı iddia ediliyor.
Savcılar, düzenlemelerin Yunan yasalarına uygun olup olmadığını ve aracıların kadınların içinde bulunduğu durumdan yasa dışı çıkar sağlayıp sağlamadığını inceliyor.
Son erteleme, Avustralyalı aileler ile tüp bebek tedavilerine ve genetik materyallerinin işlenişine dair yanıt bekleyen diğer şikâyetçiler için beklemeyi uzattı.
Dava, 8 Aralık'ta Hanya'da yeniden başladığında yakından takip edilmeye devam edecek.