İsrail ve Yunanistan, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'yi F-35 programına yeniden dahil etme sinyali vermesinin ardından, olası bir F-35 satışına karşı muhalefetlerini sertleştirdi.
Trump bu hafta yaptığı açıklamada, Washington'un Türkiye'yi F-35 programına geri alma olasılığını değerlendirdiğini söyledi. Türkiye, 2019 yılında Rus yapımı S-400 hava savunma sistemini satın alması nedeniyle programdan çıkarılmıştı. Bu açıklama, hem İsrail'de hem de Yunanistan'da endişeye yol açan bir tartışmayı yeniden alevlendirdi.
İsrail'in Yedioth Ahronoth gazetesine göre, İsrail güvenlik kabinesi 7 Temmuz'daki toplantısında Washington ile Ankara arasında F-35 programıyla ilgili süren görüşmeler hakkında brifing aldı.
Haberde, uzun süredir beşinci nesil savaş uçaklarının Türkiye'ye tedarikine karşı lobi yapan İsrail'in, satışı tamamen engelleyememesi durumunda Ankara'ya yetenekleri azaltılmış bir versiyon verilmesini sağlamaya çalıştığı belirtildi.
Gazeteye konuşan bir başka İsrailli yetkili, müzakerelerin henüz sonuçlanmadığını söyledi ve Başbakan Binyamin Netanyahu'nun muhtemelen önümüzdeki hafta Trump ile görüşmek üzere Washington'a gitmesinin beklendiğini, bu görüşmede konunun gündeme gelmesinin muhtemel olduğunu ifade etti.
Gazeteye göre İsrail ayrıca, İsrail'in Nitelikli Askeri Üstünlüğü'nü (QME) korumak için tasarlanmış yasaları devreye sokarak ABD Kongresi üyeleriyle birlikte çalışmaya hazırlanıyor. Bu yasa, ABD'nin İsrail'in Orta Doğu'daki potansiyel düşmanlarına karşı askeri üstünlüğünü sürdürme politikasının bir parçası.
Yunan yetkililer de Türkiye'nin F-35 programına dönme olasılığı karşısında rahatsızlıklarını dile getirdi.
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, 9 Temmuz'da Atina'da düzenlenen 30. Yıllık Hükümet Yuvarlak Masa Toplantısı'nda yaptığı konuşmada, Atina'nın Türkiye'ye F-35 savaş uçakları veya yeni nesil savaş uçakları için motor sağlanmasına karşı çıkacağını söyledi. Dendias, “Türkiye'nin F-35 almasından da, yeni nesil savaş uçakları için motor almasından da mutlu olmayacağız” dedi.
ABD silah satışlarıyla ilgili kararların nihai olarak Washington'a ait olduğunu vurgulayan Dendias, böyle bir adımın Amerikan çıkarlarına hizmet edip etmeyeceğini sorguladı.
Bir gün önce Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi olasılığı hakkında doğrudan yorum yapmaktan kaçındı ancak NATO müttefiklerini “açık savaş tehdidi” olarak tanımladığı duruma karşı dikkatli olmaya çağırdı.
NATO zirvesi kapsamında Ankara'da konuşan Miçotakis, anlaşmazlıkların “iyi komşuluk ilişkileri ve işbirliği” yoluyla çözülebileceğini söyledi.
Bununla birlikte, Türkiye'nin karasularını genişletme planlarıyla ilgili olarak “tüm NATO müttefiklerinin hassasiyetlerinin dikkate alınması gerektiğini” savunan Miçotakis, Yunanistan'ın Ege'deki güvenlik konusundaki uzun süredir devam eden endişelerini yineledi.