Nikolaos Martis, 12 Kasım 2013'te neredeyse yüz yaşındayken hayatını kaybetti. Makedonya'nın Yunanlılığını savunan ve tarihinin sahtecilikle çarpıtılmasına karşı olağanüstü bir mücadele yürüten bir siyasetçiydi.
Martis, 1915'te Kavala'nın Mustheni (Μουσθένη) yöresinde doğdu ve hukuk okudu.
Önce avukatlık yaptı, ardından siyasete atıldı. 1951'de Alexandros Papagos'un liderliğindeki Yunan Alarm Partisi'nden (Ελληνικός Συναγερμός) ilk kez Kavala milletvekili seçildi.
Daha sonra Kavala milletvekili olarak yeniden seçildi. 1956-1963 arasında ERE (Ulusal Radikal Birlik) listesinden, 1974 ve 1977'de ise ND (Yeni Demokrasi) listesinden Meclis'e girdi.
Merhum Konstantinos Karamanlis'in yakın dostu ve çalışma arkadaşı olarak Kuzey Yunanistan Bakanlığı genel sekreterliğini (1955-1956) yaptı. Ticaret Bakan Yardımcılığı (1956-1958), Sanayi Bakanlığı (1958-1961) ve Kuzey Yunanistan Bakanlığı (1974-1981) görevlerinde de bulundu.
Martis, 1940'ların kritik on yılında Yunan Ordusu'nda uzun süre görev yaptı. Makedonya'daki tahkimatların savaşına, El Alamein ve Rimini muharebelerine ile Aralık Olayları'na katıldı.
Makedonya Araştırmaları Derneği'nin (Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών) seçkin üyesiydi. Savaştaki çabaları ve uzun yıllara yayılan kamusal hizmetleri nedeniyle defalarca ödüllendirildi.
Martis'in «Makedonya Tarihinin Sahteciliği» (Η πλαστογράφηση της ιστορίας της Μακεδονίας) adlı kitabını Atina Akademisi ödüllendirdi.
«Nea» gazetesinin 8 Ağustos 1989 Salı günkü sayısında, Selanik'li Dimitris Gousidis'in (1939-2012) bir makalesi yayımlandı. Gousidis, Kuzey Yunanistan gazeteciliğinin simge isimlerinden biriydi. DOL'ün Kuzey Yunanistan Bürosu'nu yönetti ve uzun yıllar Makedonya-Trakya Günlük Gazeteleri Gazeteciler Birliği'nin (ΕΣΗΕΜ-Θ) başkanlığını yaptı.
Gousidis, «Makedonlara Dair Saptamalar» (Μακεδόνων επισημάνσεις) başlıklı yazısında, o dönemde Üsküp'ün tarihi çarpıtmaya yönelik sistemli ve koordineli çabalarına ilişkin üç önemli Yunanlının ve üç önemli Makedon'un görüşlerini ortaya koyuyordu.
Bu üç isim, Selanikli Hristos Sartzetakis (1929-2022), yüksek yargıç ve 1985-1990 yılları arasında Yunanistan Cumhurbaşkanı; yine Selanikli olan Stelios Papathemelis, tanınmış siyasetçi (zaman zaman bakanlık görevi yapmış) ve yazar; ve Kavalalı Nikolaos Martis'tir. Bugünkü yazı da Martis'in anısına adanmıştır.
Unvanlarını ve görevlerini bir kenara bırakarak, kendilerinin de isteyeceği gibi Makedon olarak anılan bu üç isim, büyük bir milli tutkuyla beş kıtada kesintisiz Yunan sürekliliğinin ateşli savunucularıdır.
Sartzetakis şöyle dedi: «Makedonlar yalnızca bugüne dek Helenizmin önünde nöbet tutan Yunan kabilesi olmadılar. Aynı zamanda insanlık emeğinin, yani «helenleşme» olarak adlandırılan, yani medenileşme, yani insanlığın insanlaşması olarak adlandırılan, çağlar boyunca kurulmuş en parlak destanını da yazdılar. Büyük İskender, uygarlaştırıcı seferiyle o dönemde bilinen insanlığın neredeyse tamamının helenleşmesinin yolunu açtı ve bunun ardından gelen Hristiyanlaşmayı eşsiz Yunan dilimiz aracılığıyla hazırladı. Düşünür Aristoteles, çağlar boyunca en güçlü ve birinci sınıf siyaset bilimcilerden biridir; düşüncesi bugün bile sözde Batı uygarlığını derinden etkiliyor. Selanikli misyonerler Kiril ve Metodiy kardeşler ise Slavların Hristiyanlaşmasına ve medenileşmesine herkesten fazla katkı sundu. Yunan ve dünya tarihinin bu üç büyük başlığı, yukarıda söylediklerimin doğruluğunu kanıtlıyor. Bizim zamanımızda, dünya kamuoyunu her yolla yanıltmaya çalışan çeşitli tarih sahtekârlarının faaliyetleri çoğaldı. Bu yüzden karanlık siyasi amaçların laboratuvarında, sanki yeni bir endüstriyel ürünmüş gibi, sözde «Makedon etnisitesi» icat edildi. Bu, Makedonya'nın önceki yaklaşık 4.000 yıllık tarihinde var olmayan bir üründür. Tarihin iğrenç bir sahteciliğe kalkışması ne kadar gülünçse, o kadar da sinsi bir Yunan düşmanlığına tanıklık ediyor ve çeşitli tehlikeleri de içinde barındırıyor. Sonuçta 4.000 yıllık tarihi olan Makedonların adını, Balkan ufkunda ancak miladi yedinci yüzyılda ortaya çıkan yabancı kökenli halkların sahiplenmeye hakkı yok.»
Papathemelis şunları söyledi: «Üsküp'ün faaliyetleri bazı ülkelerde bir mesele, bir buzdağı, bir çığ yarattı. Artık kayıtsız kalmamız mümkün değil. Bununla yüzleşmemiz gerekiyor ve bunu da zaman varken yapmalıyız. Daha sonra ne gibi sonuçları olacağını bilmiyoruz, ama olası gelişmelerini öngörebiliriz. Kesin olan şu ki, bununla başa çıkmak için çok geç olacak.»
Martis ise şöyle konuştu: «Birçok ansiklopedinin, üniversitenin ve kişiliğin Makedon ulusu ve Makedon dili olduğu yönündeki gülünç iddiaları kabul etmesi, bol mali kaynağa sahip, acımasız ve uzun soluklu bir propagandanın ürünüdür. Bu propaganda, saf ve şüpheli yabancı kalemşörler tarafından desteklendi. Bu rahatsız edici ve tehlikeli gerçeklik, açık hakikatle süpürüp atılmalı. Bunu yapmak hem bizim sorumluluğumuz hem de yapabileceğimiz bir şey. Şimdiden sistemli bir biçimde, Türkiye'nin sinsi desteğiyle, Yunanistan'da var olmayan Makedon azınlığının insan haklarını ihlal ettiği iddiasıyla uluslararası bir örgütten karar çıkarmaya çalışıyorlar.»
Üsküp'teki Slavların sistemli propagandasının boyutuna ilişkin son dönemde gelen rahatsız edici haberler, Amerika, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda temsilcileri tarafından açıklandı. Bu açıklamalar, dün Kuzey Yunanistan'da sona eren 5. Dünya Pan-Makedon Dernekleri Kongresi'nde yapıldı.
Üsküplülerin gelecekte ne amaçladığı herkes için oldukça açık. Bu arada ülkelerindeki birçok etnik grubun talepleri nedeniyle istikrarsızlaştırıcı sorunlar birikiyor. Ancak anlaşılmayan şey, Yunan hükümetinin niyetleri. Burada «yürürlükteki» hükümetten söz etmiyoruz elbette. Uluslararası sahne değişirken ve açık diyalog siyaseti başlarken, bu niyetlerin bilgiyle desteklenmesi gerekir.
Sözde bir mesele olan «Makedonya sorunu», rakiplerin mızrağının ucu haline geldiyse, şimdi Makedon sarissasıyla karşılık verilmesi gerekiyor. Üsküp'ün Yunan düşmanı propagandasını durdurmak için uluslararası düzeyde diplomatik, bilimsel ve siyasi bir eylemi tırmandırmanın koşulları olgunlaştı.
Bu yazının merkezi fotoğrafında, Nikolaos Martis'in eski Yunanistan Cumhurbaşkanı merhum Konstantinos Stefanopoulos tarafından ödüllendirilmesi görülüyor.
