Neo-Nazi Altın Şafak partisinin eski milletvekili ve sözcüsü Ilias Kasidiaris, Yunanistan krizinin zirvesinde parlamentoya giren neo-Nazi grubun suç örgütü içindeki ‘birinci teğmen’ olarak gerçekleştirdiği eylemler nedeniyle verilen uzun hapis cezasını çektikten sonra 15 Eylül 2026 Salı günü öğle saatlerinde Lamia’daki yüksek güvenlikli Domokos Cezaevi’nden tahliye edildi. 45 yaşındaki Kasidiaris cezaevinin dışına çıktığında katlanmış bir Yunan bayrağı tutarak yumruğunu kaldırdı ve destekçilerine siyasete dönüş sözü verdi.
Cezaevi önünde toplanan onlarca, Euractiv’in aktardığına göre yüzlerce bayraklı destekçi eski milletvekilini alkışlayıp sevindirdi, bir grup “bir gün seni başbakan yapacağız” diye slogan attı, destekçiler “Ilias, we are with you” diye de seslendi. Destekçilerinin çevresinde kalan Kasidiaris tahliyenin hemen ardından siyasi parti kurma niyetini açıkladı ve kuruluşu önümüzdeki Pazartesi duyuracağını söyledi. Dışarıda “Avrupa’nın tamamında egemen olanlar gibi yeni, güçlü bir ulusal partiye” döneceğini belirtti.
Tahliyesinin ardından Kasidiaris gazetecilere şu açıklamayı yaptı: “Size bu kapıdan geçtiğim anda sadece özgürlüğe değil, ulusal mücadelenin ön cephesine de döneceğime dair söz vermiştim. Bugün dönüyorum ve yalnız değilim, benimle Avrupa’da egemen olanlar gibi yeni, güçlü bir ulusal parti var. Amacım ülkeyi darbe sonrası dönemin en yozlaşmış hükümetinden kurtarmak. Televizyondaki siyasetçilere bakıyorum, nasıl inlediklerini, komplo kurduklarını ve beni parlamentoya dönmeme izin vermemeleri gerektiğini söylüyorlar. Bu onların kararı değil. Bir demokraside tek hakim vardır, egemen halk – siz, düşünen Yunan vatandaşları.” Kalabalığa ‘Today I am back, and from what I see, I am not alone’ diye seslenen Kasidiaris, tutukluluğunu siyasi rakiplerinin düzenlediği “hileli ve pis bir komplo” olarak nitelendirdi ve düşüşünün siyasi rakiplerinin eseri olduğunu savundu.
Kasidiaris, göçmenlere ve muhaliflere yönelik yıllarca süren saldırılara öncülük ettiği gerekçesiyle suç örgütü liderliği suçundan 13,5 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Euractiv’e göre ceza 13 yıl olarak kaydedilmiş ve erken tahliye şartlarını yerine getirmesiyle yedi yıl cezaevinde kaldı. Altın Şafak üyeleri 2013’te anti-faşist rapçi Pavlos Fyssas’ın öldürülmesi davasında da mahkûm edilmiş, olay Yunanistan’ı sarsmıştı. Kasidiaris’e verilen ceza, Altın Şafak’ın suç örgütü olduğuna hükmedilen tarihi 2020 davası sonucunda verilmişti ve 2012’den 2019’a kadar Yunan Parlamentosu’nda seçilmiş milletvekili olarak görev yapmıştı. Borç krizi sırasında ana akım partilere duyulan güvenin çöktüğü 2012’de parlamentoya giren Altın Şafak, krizin zirvesinde meclise girmişti. 2014’te bir yıl süreyle tutuklu yargılanan Kasidiaris, Ekim 2020’de kesinleşen hükümle cezaevine girmiş, cezaevinde altı yıl kaldıktan sonra kalan süreyi cezaevi içi çalışmalarla ödemiştir. Eski bir gıda kimyageri olan Kasidiaris, mahkeme sürecinde tutuklu kaldığı süre ve cezaevi çalışmaları dikkate alınarak yaklaşık altı yıl cezaevinde kaldı.
Hatırlatmakta fayda var, ‘suç örgütleri’nden hüküm giyenlerin siyasi parti kurması ya da bir partinin kurucuları arasında yer alması yasaktır ve Yunan hukukuna göre hükümlüler tarafından yönetilen partilerin seçimlere katılması da engellenmektedir. KTG’nin edindiği bilgiye göre Kasidiaris bağımsız milletvekili seçilebilirmiş. Avukatı cezaevi önünde toplanan kalabalığa siyasete dönmesi için bir formül bulduklarını duyurdu ve ‘Ilias Kasidiaris parti kuramaz, bir partide kurucu konumda bulunamaz, ancak başka bir siyasi oluşumla aşağı inebilir’ dedi. ‘Mevcut, parlamentodaki olmayan bir oluşumdan bahsediyorum. Bağımsız milletvekilleri böyle bir oluşum haline gelecek’ açıklamasını yaptı.
Salı günü avukatı Vaso Pantazi, Kasidiaris’in 2027 baharındaki bir sonraki seçimlere katılımının kesin olduğunu söyledi. Pantazi, müvekkilinin bağımsızlar listesiyle seçime gireceğini ve Yunan Ortodoks Kilisesi’nin desteklediği muhafazakâr Niki partisiyle görüşmelerin sürdüğünü belirtti. Yeni Demokrasi hükümetinin çıkardığı yasa, ciddi suçlardan hüküm giymiş kişilerin üyelerinin bulunduğu oluşumların seçime girmesini yasaklıyor ve gerçek liderliğin incelenmesi gerektiği için hükümlü bir kişi adına kurulmuş cephe partileri de engellenebiliyor. Analistler, yasanın hükmün süresine değil, fiilen çekilen süreye değil, verilen cezanın süresine bağlı olduğunu belirterek Kasidiaris’in seçilemeyeceğini savunuyor.
Sonunda eski neo-Nazi suç örgütü Altın Şafak’ın üst düzey üyesinin siyasi geleceğini Yunanistan’ın Yüce Mahkemesi Areios Pagos karar verecek. Hukuk uzmanlarına göre Kasidiaris, Yüce Mahkeme kararı beklenene kadar 2033’e kadar milletvekili seçilme yasağıyla karşı karşıya. Yunanistan’ın bir sonraki seçimleri 2027’de planlanıyor ve yasak o tarihte yeniden gündeme gelebilir. Cezaevine girmeden önce Ekim 2020’de ultramilliyetçi Yunanlar/Hellenes partisini kuran Kasidiaris, hücreden 2023 genel seçimlerine katılmaya çalıştı; Yunanistan’ın Yüce Mahkemesi partiyi seçmen listesinden men etti. Daha sonra milliyetçi Spartalılar partisini cezaevinden yönettiği gerekçesiyle desteklemiş, parti Avrupa Parlamentosu seçimlerinden men edilmiş ve üç milletvekilinin mandası düşürülmüştü. 2023 seçimlerinde Spartalılar, Kasidiaris’in açık desteğiyle 240 binden fazla oy almıştı. Yunanistan’da aşırı sağ şu anda mecliste olmayan çeşitli küçük partilere bölünmüş durumda.
Kasidiaris cezaevinde de kampanya yürütmeye devam etti. Hücreden sosyal medyada aktif kaldı, 162 bin abonesi olan bir YouTube kanalı üzerinden mesajlarını sürdürdü. Temmuz ayında milyarder Elon Musk, Kasidiaris’in tutukluluğuna X’teki bir paylaşımda ‘messed up’ diyerek tepki göstermişti. Kasidiaris daha önce Musk’ı “dünyanın en seçkin kişiliği” olarak övmüştü. 17 Temmuz’da paylaşım yapan Musk, Almanya’da AfD dahil Avrupa’daki aşırı sağ grupları desteklediği bilinen bir isim. Euractiv’in haberine göre Musk son dönemde Kasidiaris’i desteklediğini açıkça ortaya koydu.
Eski Altın Şafak üyelerinin eğitim sorumlusu ve drill instructor’ı olarak bilinen Kasidiaris’in şiddet geçmişi belgelenmiş durumda. 2012’de televizyonda yayınlanan bir tartışma programında bir milletvekiline tokat atıp su fırlatması, kameramanlara tükürüp vurması biliniyor; aynı programda iki kadın siyasetçiye saldırdığı da kayıtlara geçti. Sol kolunda gamalı haç dövmesiyle fotoğraflanan Kasidiaris, şiddetli çıkışlarıyla tanınıyor. Kasım 2012’de destekçileriyle yaptığı bir tartışmada parlamentoya seçilmenin Altın Şafak üyelerine “izinle yasal silah taşıma” imkanı verdiğini, “bir olay olduğunda derhal tutuklama olmadığı için biraz daha özgür hareket edebileceğiz” demişti.
Tahliye, Almanya’da Alternatif için Almanya’nın bölgesel bir seçim kazanarak İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ilk kez bu denli yükselişe geçtiği bir dönemde, küresel sağ popülist dalgayla örtüşüyor. Kasidiaris, Pazartesi günü duyurmayı vadettiği yeni oluşumla bu yükselen güçlere atıf yapacağını söyledi. Tahliye, Avrupa Parlamentosu’nda 2013’te Altın Şafak üyesi tarafından öldürülen anti-faşist Pavlos Fyssas cinayetiyle ilgili yapılacak tiyatro gösteriminden üç gün önce gerçekleşti. Sosyalist Avrupa Parlamentosu Üyesi Nikolas Farantouris, Euractiv’e yaptığı açıklamada gösterimin ‘Yunanistan’daki faşist, Nazi suç örgütü Altın Şafak’ın kanlı faaliyetleri’ hakkındaki performansının Almanya’daki son seçimlerde ve diğer Avrupa ülkelerinde aşırı sağın dramatik yükselişiyle aynı zamana denk geldiğini söyledi.