Venezuela'nın Catia La Mar kentinde, yıkıcı depremlerin vurduğu bölgede kurtarma ekipleri enkaz altında kalanları ararken, sokaklarda ceset kokusu hakim. Perşembe günü itibarıyla arama kurtarma çalışmaları giderek ceset çıkarma operasyonuna dönüştü.
İyi haber arayışındaki Venezuelalı ve uluslararası acil durum ekipleri, neredeyse sekiz gün sonra enkaz altından sağ çıkarılan 43 yaşındaki bir güvenlik görevlisinin kurtarılmasını sevinçle karşıladı. Ulusal televizyon kanalları, onun enkazdan çıkarılıp sedyeye konulduğu sevinç dolu anı tüm gün boyunca tekrar tekrar yayınladı. 10 ülkeden gelen kurtarma ekiplerinin de aralarında bulunduğu kalabalık birbirine sarılıp sevinç çığlıkları attı. Beton yığınının altındaki bir hava boşluğunda mahsur kalan Hernán Alberto Gil Flores, kurtarma ekiplerinin yarıklardan ulaştırmayı başardığı yiyecek ve suyla hayatta kaldı.
Kurtarma ekipleri, 8 gün sonra enkazdan çıkarılan Hernán Alberto Gil Flores ile ilgileniyor, Catia La Mar, Venezuela, 2 Temmuz 2026. (AP Fotoğraf/Fernando Vergara)
Ancak binlerce kişinin kayıp olduğu en çok etkilenen La Guaira eyaletinde umutsuzluk hakim olmaya başladı. Catia La Mar liman kenti, ceset torbaları taşıyan görevliler ve üst üste yığılmış tabutlarla doluydu.
Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez'in hükümeti, depreme verdiği yavaş ve düzensiz yanıt nedeniyle geniş çapta eleştirilirken, en az 2.295 kişinin hayatını kaybettiği, 11.000'den fazla kişinin yaralandığı açıklandı.
Binlerce kişi kalabalık barınaklarda ya da açıkta uyurken, doktorlar tedavi edilmeyen yaralanmalar ve bulaşıcı hastalıklar nedeniyle sağlık sisteminin çökebileceği uyarısında bulunuyor.
Arjantin'den gelen kurtarma ekipleri, Catia La Mar'da art arda yaşanan depremlerde hasar gören bir binada, enkaz altından ses geldiği ihbarı üzerine arama yapıyor, 1 Temmuz 2026. (AP Fotoğraf/Fernando Vergara)
Rodríguez'in liderliğinin geleceği belirsiz
Yabancı ekiplerin ve sivillerin kurtarma çalışmalarının çoğunu üstlendiği yönündeki şikayetlerle karşı karşıya kalan Rodríguez, geçici lider olarak 180 günlük görev süresinin uzatılmasının dolmasına bir gün kala hükümetin müdahalesini savunmaya çalıştı. Rodríguez, Ocak ayında ABD tarafından görevden alınan eski Devlet Başkanı Nicolás Maduro'nun yardımcısıydı. Trump yönetiminin desteğiyle geçici lider oldu.
Venezuelalı yetkililerden çok az şeffaflık gelirken, Cuma günü sürenin dolmasının ardından ne olacağı belirsizliğini koruyor.
Venezuela anayasasına göre, geçici boşluklar başkan yardımcısı tarafından doldurulabilir (Rodríguez'in eski rolü) ve bu süre en fazla 90 gün olabilir. Bu geçici atamalar, ulusal meclis tarafından ek 90 gün uzatılabilir.
Venezuelalı lider, yasa koyucular ve Trump yönetiminden güçlü destek alıyor. Rodríguez'in partisinin kontrolündeki Ulusal Meclis, yasa koyucular makamın kalıcı olarak boşaldığını ilan ederse erken seçim kararı alabilir.
Vietnamlı kurtarma ekipleri, Catia La Mar'da art arda yaşanan depremlerde çöken bir binada arama yapıyor, 1 Temmuz 2026. (AP Fotoğraf/Fernando Vergara)
ABD'nin ateş altındaki hükümete desteği
ABD'nin Maduro'yu ele geçirmesinden bu yana Trump yönetimi Venezuela işlerindeki rolünü genişletti. Bu, uzun süredir düşman olan iki ülke arasındaki ilişkilerde büyük bir değişim anlamına geliyor.
ABD, Rodríguez'in arkasında durdu ve büyük ölçüde muhalefet lideri ve Nobel Barış Ödülü sahibi María Corina Machado'ya sırtını döndü. Machado, bu hafta Rodríguez hükümetini ülkesine dönüşünü engellemekle suçladı.
Washington ayrıca Venezuela'nın karlı enerji sektörünü yeniden şekillendirmeye çalıştı ve Venezuela devlet petrol şirketinin ABD şirketlerine yakıt satmasının önünü açtı.
ABD'nin Venezuela Maslahatgüzarı John M. Barrett, Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Maduro'nun ele geçirilmesinden bu yana ABD Hazinesi tarafından kontrol edilen Venezuela petrol üretiminden elde edilen gelirin de kurtarma çalışmaları için kullanıma sunulduğunu söyledi.
ABD, kurtarma çalışmaları için 300 milyon doların üzerinde yardım taahhüt ederken, Dışişleri ve Hazine Bakanlığı ekipleri 'bu fonların barınma, sanitasyon, sağlık ve enerji üretimi dahil olmak üzere bu özel yeniden inşa çabası için kullanılabilir olmasını sağlamak' için çalışıyordu. Barrett, Venezuela'nın petrol ve gaz üretiminin depremlerden doğrudan etkilenmediğini ve üretimin artmaya devam ettiğini sözlerine ekledi.
Şilili kurtarma ekipleri, 8 gün sonra enkazdan çıkarılan Hernán Alberto Gil Flores'i taşıyor, Catia La Mar, Venezuela, 2 Temmuz 2026. (AP Fotoğraf/Fernando Vergara)
Bağımsız insan hakları örgütü Washington Latin Amerika Ofisi'nin Venezuela program direktörü Laura Cristina Dib, paranın nereye aktığının denetlenmesinin çok önemli olduğunu söyledi. Dib, depremlerden önce bile ele geçirilen petrol gelirlerinin nasıl harcandığını takip etmenin zor olduğunu belirterek, “Venezuelalıların o parayı gerçekten Venezuelalıların korunması için kullanılmasına ihtiyaç duyduğu bir anda, bu fonun kullanımına ilişkin çok sayıda şeffaflık sorusu var” diye ekledi.
Venezuela hükümetinin yardım çabalarına yönelik artan eleştiriler sorulduğunda, ABD'li yetkililer Rodríguez'e desteklerini açıkça dile getirdi. Barrett, “Güvenle söyleyebilirim ki yerel yönetimler taleplerimize tamamen uydu ve bu büyük insani yardım çalışmalarını hızlandırdı” dedi.
