Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 16 Eylül Çarşamba günü Avrupa Parlamentosu'nda yaptığı Birlik Durumu konuşmasında yeni göçmen durdurma planlarını duyurdu. Konuşmada sözde Avrupa Acil Müdahale Çerçevesi tanıtıldı. Von der Leyen Strasbourg genel kurulunda "Sadece sıkı şekilde tanımlanmış bir dizi kriter altında tetiklenecek. Ve bu durumlarda, standart prosedürlerde zamana bağlı ve sıkı şekilde tanımlanmış esneklik sağlayacak" dedi. Planlar arasında, büyük sayıda kişinin bir sınıra gelmesi halinde AB ülkelerinin sığınma hakkını askıya almasına izin verilmesi de yer alabilir.
Böyle bir açıklama doğruysa, yasa dışı sınır itmelerini yasaklama çabalarında yeni bir çatlak anlamına gelir. Sınır itmeleri, insanların tehlikeyle karşı karşıya kalabilecekleri bir ülkeye zorla geri gönderilmesi anlamına gelen yasa dışı bir uygulamadır.
Brüksel Yönetişim Okulu'nda hukuk alanında yardımcı doçent olan Catherine Woollard, "Devletlerin bu ilkeyi hedef alan, aşındıran, baltalayan ve bazı durumlarda yok etmeye çalışan oldukça organize çabalar sergilediğini görüyoruz" dedi.
Başvurular ve gelişlerde düşüş olmasına rağmen AB, sınırsız Schengen bölgesinin çözülmesi ve birliğin yok olması riski taşıdığına inandığı varoluşsal bir kriz olarak gördüğü göçü engellemeye odaklanmaya devam ediyor.
Almanya'daki aşırı sağcı Almanya için Alternatif partisinin Saksonya-Anhalt bölgesel seçimini kazanması, aşırı sağın gelecek yılki Fransa başkanlık seçimini hedeflemesi ve İtalya Başbakanı Georgi Meloni'nin 2027'de genel seçime gitmesiyle göç politikası bir kez daha Avrupa Birliği'nin yasama mekanizmasına alet oldu.
Avrupa Komisyonu, başvurulardaki ve gelişlerdeki düşüşün büyük ölçüde İran ve Pakistan gibi ülkelerden milyonlarca Afgan'ın ülkelerine geri gönderilmesi nedeniyle oluşmasına rağmen defalarca ulusal başkentlerin taleplerine uymaya istekli olduğunu gösterdi. Tarihsel olarak sığınma başvurularının itici gücü olan Suriye de katil Esad rejiminin düşmesinin ardından daha istikrarlı hale geldi.
Yunanistan'da Başbakan Kiryakos Miçotakis, Ağustos ayında sığınma başvurularının geçici olarak askıya alınması için yeni acil önlemler çağrısında bulundu. Atina'dan gelen baskının ardından Komisyon'un ek göçmen durdurma politikaları önereceği belirtiliyor. Von der Leyen'in, aynı merkez sağ Avrupa Halk Partisi çatısı altında yer alan Miçotakis'e uyduğu görülüyor. Temmuz sonundaki İspanyol Ceuta eksklavına kitlesel göçmen gelişinin ardından son derece politize olan tartışma ortamında, geçici sığınma askısının gündemde olduğu okunuyor. Detaylar sınırlı ve EUobserver'ın haber yapma aşamasında Komisyon'dan daha fazla açıklama talebine yanıt gelmedi.
Geçen yıl Miçotakis, Kuzey Afrika'dan deniz yoluyla Yunanistan'a gelenler için üç ay süreyle sığınmayı askıya almıştı. O dönemde Miçotakis "Yasadışı olarak ülkeye giren göçmenler tutuklanacak ve gözaltına alınacak" demişti. Yunanistan'ın askısının yasallığı sorgulandığında Komisyon'dan gelen eleştirel bir yanıtın olmaması dikkat çekici. Miçotakis'in açıklamasının hemen ardından bir Komisyon sözcüsü EUobserver'a Yunanistan'ın "olağanüstü bir durum"la karşı karşıya olduğunu söylemişti.
Miçotakis'in üyesi olduğu merkez sağ Avrupa Halk Partisi de aşırı sağla rekabet ederken mülteci statüsüne girmeyen kişilere verilen uluslararası koruma biçimi olan ikincil koruma statüsünün kaldırılması önerileriyle gündeme geliyor.
