Yunan doğal gaz iletim operatörü DESFA, Belgrad'da Yunanistan, Sırbistan, Bulgaristan ve Kuzey Makedonya'nın katılımıyla düzenlenen 2. Dörtlü Enerji ve Bağlantılılık Bakanlar Toplantısı'na katıldı. Şirket, Dikey Gaz Koridoru'nda kaydedilen ilerlemeyi ve Yunanistan'ın stratejik konumunu, doğal gaz altyapısıyla birlikte Güneydoğu ile Orta Avrupa'ya farklı ve rekabetçi tedarik kaynaklarının ulaştırılacağı bir giriş kapısına dönüştürmedeki kilit rolünü öne çıkardı.
DESFA Üst Yöneticisi (CEO) Maria Sferruzza, dört ülkenin enerji bakanlarıyla doğal gaz ve elektrik iletim sistemi operatörlerinin yöneticileriyle bir araya geldi. Sferruzza, DESFA'nın Dikey Koridoru siyasi iş birliğinden uygulamaya taşımaya kararlı olduğunu vurguladı ve altyapı, kullanılabilir kapasite, operasyonel koordinasyon ile bölgede güvenilir gaz akışlarının sağlanması üzerinde durdu.
DESFA'nın açıklamasına göre kritik adımlardan biri, eylülde Selanik'te imzalanan Mutabakat Zaptı'nın ardından Dikey Koridor'un Kuzey Makedonya ve Sırbistan'a uzatılması. Bu adım, Yunanistan üzerinden giren akışlar için ek bir kuzey güzergâhı oluşturacak ve Batı Balkanlar ile daha kuzeydeki pazarlarla bağlantıyı güçlendirecek.
Sırbistan-Kuzey Makedonya gaz ara bağlantısı, şu anda yapım aşamasında olan Yunanistan-Kuzey Makedonya Bağlantı Hattı'na (IGNM) bağlanacak. Yunanistan bölümünün 2026 sonunda, Kuzey Makedonya bölümünün ise 2027'de tamamlanması bekleniyor.
DESFA'ya göre Yunanistan, bölgeye yönelik farklılaştırılmış doğal gaz tedarikinde önemli bir güney giriş noktası olarak öne çıkıyor. Revithoussa sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) terminali ve Dedeağaç'taki yüzer LNG terminali (FSRU) tesisini de kapsayan DESFA iletim altyapısı ile LNG imkânları sayesinde Yunan sistemi, birden fazla gaz kaynağına erişim ve kuzeye yönelik akışlarda daha fazla esneklik sağlıyor.
Yunanistan'ın komşu pazarlara ihracat kapasitesinin, yeni bağlantılar ve ağın genişlemesiyle birlikte 2027'de yılda yaklaşık 9,5 milyar metreküpe ulaşması bekleniyor.
DESFA için sonraki aşama, bu altyapıyı bütünleşik bir bölgesel sistem olarak işletmek. Şirket, bölge genelindeki gaz iletim operatörleriyle birlikte kullanılabilir güzergâhları ve kapasiteyi belirlemek, kalan darboğazları gidermek ve gereken yerlerde odaklı yatırımları değerlendirmek için çalışıyor. Bu kapsamda mevcut altyapının en verimli biçimde kullanılması hedeflenirken koridor boyunca ticari ve düzenleyici koordinasyon da güçlendirilecek.
DESFA'nın değerlendirmesine göre bu pratik yaklaşım, Avrupa Rus doğal gazından kademeli olarak vazgeçmeye hazırlanırken özel önem taşıyor. Yunanistan ile daha geniş Güneydoğu ve Orta Avrupa bölgesi, 2026/27 kışına dayanıklılık odağıyla hazırlanıyor.
Gelişen tedarik ortamı sürekli dikkat gerektirse de farklılaştırılmış kaynaklar, ek altyapı ve güçlü bölgesel koordinasyon, geçişi yönetmek ve güvenli, rekabetçi doğal gaz tedarikini desteklemek için gereken esnekliği sağlıyor.
DESFA CEO'su: Dikey Koridor siyasi hedeften uygulamaya geçiyor
DESFA Üst Yöneticisi Maria Sferruzza, şunları söyledi: "Dikey Koridor siyasi hedeften uygulamaya geçiyor. Bölgede halihazırda mevcut olan altyapı ve kapasite güçlü bir temel oluşturuyor; ancak öncelik artık bu kapasitenin kullanılması, sistemlerin birbirine bağlanması, darboğazların giderilmesi ve güvenilir, rekabetçi akışların sağlanması.
Koridorun Kuzey Makedonya ve Sırbistan'a uzatılması, eylülde Selanik'te imzalanan Mutabakat Zaptı'nın ardından bu yönde atılmış önemli bir adım.
Koridorun güney giriş kapısı olan DESFA'nın burada net bir rolü var: Yunanistan üzerinden giren farklılaştırılmış tedarik kaynaklarını Güneydoğu ve Orta Avrupa ile Batı Balkanlar'ın pazarlarına bağlamak. Mevcut altyapının en iyi biçimde değerlendirilmesi ve daha bağlantılı, dayanıklı ve güvenli bir Avrupa doğal gaz sisteminin teslim edilmesi için bölgesel ortaklarımızla çalışmaya devam edeceğiz."
