31 Ağustos'ta imzalanan 'Achilles Shield' (Akilles Kalkanı) devletlerarası anlaşması, programın onay aşamasından uygulama aşamasına geçmesini sağladı. Projenin temel amacı, sensör, komuta ve ateşleme birimlerinden oluşan tek tip bir ağ kurmak. Bu süreçte dikkat çekici bir gelişme daha yaşanıyor: Yunanistan, Sovyet yapımı hava savunma sistemlerinin kullanım ömrünü uzatmak için Ukrayna'da geliştirilen uzmanlıktan yararlanarak S-300PMU-1 sistemlerini dinamik bir şekilde yenilemeyi planlıyor. Bu detaylar, Uçuş ve Uzay (Ptisi & Diastima) dergisinin haberine yansıdı.
Ukrayna ile olası bir işbirliği programı, mevcut tüm sorunları çözebilir. Bir yandan, S-300 radarları sözleşmede öngörülen ELM-2084 gibi daha yeni gözetleme sistemlerinden gelen verileri kullanabilecek. Diğer yandan, TRML-4D radarının tedarik edilmesi ek bir veri kaynağı sağlayacak ve S-300 sistemlerinin daha geniş hava savunma ağına entegrasyonunu kolaylaştıracak. Aynı zamanda S-300 sistemlerinin Rus menşeli radarları, elektronik bileşenlerinin bakım ve modernizasyonundan geçebilecek.
Ukrayna, S-300 ailesi sistemlerin bakımı ve onarımı konusunda onlarca yıllık bir tecrübeye sahip. Ukroboronservice şirketi, 2004 yılından bu yana S-300 sistemleri ve 5V55 füzeleri için kullanım ömrü uzatma çalışmaları yürütüyor. Ancak Ukrayna'nın bu konudaki uzmanlığı, 2014 yılından sonra çok daha büyük bir önem kazandı. Çünkü Ukrayna, Sovyet yapımı sistemleri kendi olanakları ve yöntemleriyle operasyonel durumda tutmak zorunda kaldı.
Bu tecrübe sadece fırlatıcılar ve füzelerle sınırlı değil, elektronik sistemleri de kapsıyor. Ukrayna şirketleri radar bileşenlerinin onarımı için çözümler geliştirirken; bilgisayarlar, bellekler, kendi kendine teşhis sistemleri ve haberleşme altyapıları üzerinde çalıştı. Ayrıca eski Sovyet radarlarının dijitalleştirilmesini de başardılar. Buna en iyi örnek, S-300PS ile işbirliği yapabilen ve modernize edilmiş bir sensörden eski bir uçaksavar sistemine veri aktarabilen 35D6M radarı.
Yunanistan için bu uzmanlık, S-300PMU-1 modernizasyon programında kullanılabilir. Bu programa bireysel birimlerin incelenmesi ve onarımı, eskiyen elektroniklerin yenilenmesi, modern navigasyon ve güvenli haberleşme sistemlerinin kurulması ve diğer hava savunma sistemleriyle veri alışverişi için uygun bir ağ geçidinin eklenmesi dahil edilebilir.
Yunan S-300PMU-1 sistemleri 48N6E füzesini kullanırken, Ukrayna'nın uzmanlığı daha çok eski 5V55 füzesi ile ilgili. PMU-1 ailesi, 5V55R ve 5V55K füzelerini kullanma kapasitesine sahip olarak tanıtıldı ve bu durum, uyumlu bir füze geliştirmek veya yeniden yapılandırmak için teknik bir başlangıç noktası sunuyor. Bunun Yunan S-300 sistemlerinde uygulanması ise test ve sertifikasyon süreçlerini gerektiriyor.
Böyle bir füze, uçaklar ve seyir füzeleri gibi hedefleri vurmak için kullanılabilirken, 48N6E füzeleri daha uzun menzilli angajmanlar için saklanacak. Yayınlanan raporlara göre, ABD ve Ukrayna mevcut füzelerin onarımı ve S-300 sistemleri için yeni bir füze geliştirilmesi üzerinde çalışıyor. Emekli Albay Robert Hamilton, üretimin 2026'nın sonlarına doğru başlayabileceğini ve yıllık 100 ile birkaç yüz arasında füze üretilebileceğini tahmin ediyor. Ancak bu, geliştirme aşamasındaki bir programa ilişkin bir tahmin; yükseltilmiş füzenin maliyeti ve teknik özellikleri kamuoyuyla paylaşılmış değil.
Olası bir takas anlaşması, Ukrayna tarafına eski Yunan füzelerinin stoklarına erişim imkanı sağlayabilir. Buna karşılık Yunanistan, kendi stoğunu modernize etme ve yenileme imkanını güvence altına almış olacak. S-300PMU-1 sistemlerinin kullanım ömrünün uzatılması, 'Achilles Shield' tam operasyonel kapasiteye ulaşana kadar olan geçiş sürecinde Yunan hava savunmasının önemli bir yeniden kalibrasyonu anlamına da gelecek.
Kaynak: Ptisi & Diastima (Uçuş ve Uzay)
