Yunanistan, Ege ve İyon denizlerindeki ulusal deniz parklarını hayata geçirme yolunda yeni bir adım attı. Komşu Türkiye'nin süregelen itirazlarına rağmen parkların Avrupa Birliği fonlu programa dahil edilmesi onaylandı.
Kararı Alternatif Maliye Bakanı Nikos Papathanasis imzaladı. İki deniz parkı, Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu aracılığıyla finanse edilen "Çevre ve İklim Değişikliği 2021-2027" programı kapsamına alındı.
Finansman kararı, denizcilik planlaması ve koruma alanındaki bir dizi hükümet adımının ardından geldi. Yunanistan'ın Denizcilik Alanı Planlama çerçevesi Nisan 2025'te yayımlandı ve ardından Başbakan Kyriakos Miçotakis iki deniz parkını duyurdu. Türkiye bu girişime karşı çıktı ve kendi adına da iki deniz parkı ilan etti.
Yunanistan parkları Temmuz 2025'te duyurduğunda Ankara, Atina'nın Ege Denizi'nin statüsünü değiştirmeye çalıştığını ileri sürdü. Yunan yetkililer bu yaklaşımı, uzun süredir var olan "gri bölgeler" teorisine bir gönderme olarak değerlendirdi.
Yunan makamları deniz parklarının Yunan karasularının içinde yer aldığını belirtiyor. Fon kararı, Atina'nın uygulamaya yönelik kalan adımları sürdürmesini sağlıyor. Yasal sürecin tamamlanması için ise parkları kuran gerekli cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin yayımlanması gerekiyor.
Bakanlık kararına göre projede finansman düzenlemeleri, bütçe hükümleri ve tesislerin kurulması yer alıyor. İyon Ulusal Deniz Parkı için Kythira'da, Güney Ege Ulusal Deniz Parkı için ise Milos ve Amorgos'ta tesisler oluşturulacak.
Program, parkların ilk işletme yıllarına yönelik yönetim önlemlerini de içeriyor. Bu önlemler arasında çevrenin korunması ve deniz biyolojik çeşitliliği girişimleri ile balıkçılık kısıtlamaları bulunuyor.
Uygulama, 1 Haziran 2026 tarihinden geriye dönük olarak başlatıldı ve 31 Aralık 2030'a kadar sürmesi planlanıyor. Bazı alt projelerin Mayıs 2027'de başlaması bekleniyor. Lojistik altyapı için harcamalar zaten yapıldı, yeni yönetim organlarını desteklemek üzere ek istihdam da öngörülüyor.
Projenin Yunan tarafındaki toplam maliyetinin 10 milyon euro altında kalması bekleniyor.
Türkiye, Denizcilik Alanı Planlama çerçevesine ve Yunanistan'ın park duyurularına tepki gösterdi. Ankara daha sonra iki Türk deniz parkının sınırlarını yayımladı; biri kuzey Ege'de, diğeri Doğu Akdeniz'de Kastellorizo'nun güneyinde. Yunan parklarının aksine, Türk parkları Türkiye karasularının çok ötesine uzanıyor.
