Yunanistan ile Türkiye arasındaki deniz rekabetine odaklanan son değerlendirme çok net bir sonuca işaret ediyor: Atina, Ankara’nın sayısal üstünlüğe dayalı silahlı yarışına kapılmak yerine asimetrik teknolojik üstünlük peşinde koşmakta son derece haklı.
Ta Nea gazetesinin Salı günkü baskısının manşetinde, caydırıcılık açısından askeri gücün artık bir ülkenin sahip olduğu savaş gemisi sayısıyla ölçülmediği vurgulanıyor.
Örneğin Yunanistan'ın deniz kuvvetlerini modernize etme çalışmaları kapsamında, dört adet Fransız yapımı FDI Belharra fırkateyninden ilki envantere girerken, iki adet İtalyan Bergamini sınıfı fırkateynin alınması planlanıyor ve bu gemiler için iki adet daha alma opsiyonu bulunuyor. Bu adımlar, mevcut gemilerin kullanım ömrünü uzatırken askeri yetenekleri de güçlendirmeye yönelik kapsamlı bir çabanın parçası.
Analize göre, Ukrayna'daki savaş ve Orta Doğu'daki çatışmaların da gösterdiği gibi, savaşın değişen doğası ülkelerin çatışmalara hazırlanma biçimlerini değiştirmelerini zorunlu kılıyor.
Değerlendirmede şu ifadelere yer veriliyor: "Geleneksel askeri varlıkların ileri teknolojiyle birleştirilmesi temel bir gereklilik haline geldi. Yapay zeka, insansız sistemler, elektronik harp ve ağ tabanlı muharebe sahası yetenekleri askeri planlamayı giderek daha fazla şekillendiriyor."
Yunanistan'ın Thorax programı ise askeri ve devlet sensörlerinden, İHA'lardan, radar sistemlerinden ve diğer kaynaklardan gelen bilgileri entegre ederek operasyonel karar almayı iyileştirmek için yapay zeka kullanmak üzere tasarlandı.
Raporun devamında şu çarpıcı tespitler yer alıyor: "Denizlerde, güç dengesinin giderek artan bir kısmı suyun üstünde olduğu kadar altında da belirlenecek. Bu durum, Yunanistan'ın daha sofistike sistemlere yatırım yapmasını ve otonom platformların deniz operasyonlarına entegre edilme biçimini yeniden düzenlemesini gerektiriyor. Planlanan deniz otonom sistemleri operasyon komutanlığı, robotik, insansız platformlar ve yapay zekayı ağ merkezli bir deniz doktrinine entegre etmeyi amaçlıyor. Amaç, yalnızca maliyetli insanlı platformlara güvenmek yerine ek caydırıcılık yetenekleri sağlamak."
Bu yaklaşım, Türkiye deniz ve genel savunma yeteneklerini genişletmeye devam ederken özellikle büyük önem taşıyor. Ankara, son yıllarda yürüttüğü gemi inşa programı ve askeri tatbikatlarla Ege ve Doğu Akdeniz'deki operasyonel erişimini artırma kararlılığını ortaya koydu. Türkiye'nin savunma sanayii giderek daha gelişmiş insansız ve diğer askeri sistemler üretiyor. Türk deniz tatbikatları da Ege ve Doğu Akdeniz'de çok sayıda savaş gemisinin katılımıyla gerçekleşiyor.
Yunanistan'ın cevabı ise giderek daha fazla teknolojiyi bir güç çarpanı olarak kullanmaya odaklanıyor. Atina, yeni fırkateynlerin yanı sıra, yeni yerli üretim tesisleri de dahil olmak üzere İHA yeteneklerini genişletiyor. Hükümet, Aşil'in Kalkanı programı altında daha entegre hava ve füze savunma sistemlerini teşvik ediyor. Daha geniş kapsamlı modernizasyon çabaları, savaş uçaklarına yönelik yükseltmeleri ve uzun menzilli hassas silahların alımını da içeriyor.
Stratejik zorluk sadece denizcilik alanının ötesine uzanıyor. Yunanistan, Doğu Akdeniz'de Türkiye'yi de içeren gerilimlerin daha geniş bölgesel istikrarsızlık ile Avrupa ve transatlantik güvenlik alanındaki değişimlerle kesiştiği daha karmaşık bir jeopolitik ortamla karşı karşıya. Atina, Fransa ve diğer ortaklarla daha yakın savunma işbirliği yaparak ve kendi sanayi ile teknolojik tabanını güçlendirerek konumunu pekiştirmeye çalışıyor.
Bu durum, yerli savunma sanayii üretimine verilen önemin artmasını da açıklıyor. Miçotakis hükümeti, yerli şirketlerin gelecekteki savunma alım programlarına en az yüzde 25 oranında katılım sağlamasını hedefliyor. Büyük deniz projeleri de giderek daha fazla yerel tersanelerdeki çalışmalarla bağlantılı hale geliyor. Amaç sadece ekipman almak değil, aynı zamanda sahada kullanılan sistemleri ve platformları sürdürmek ve geliştirmek için gerekli sanayi ve teknolojik kapasiteyi inşa etmek.
