Arkeologlar, Antik Dünyanın Yedi Harikası'ndan biri olan İskenderiye Feneri'nin kalıntılarından devasa taş bloklar çıkardı. Bu keşif, Akdeniz'de gemilere yol gösteren efsanevi anıtın dijital olarak yeniden inşa edilmesi yolunda önemli bir adım olarak görülüyor.
Keşif, Fransa Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (CNRS), Mısır Turizm ve Eski Eserler Bakanlığı ile Dassault Systèmes Vakfı'nı bir araya getiren uluslararası PHAROS Projesi kapsamında gerçekleşti.
İskenderiye kıyılarındaki son su altı kazısında araştırmacılar, fenerin girişini oluşturan 22 anıtsal mimari blok buldu. Bulunan parçalar arasında lentolar, kapı söveleri, eşikler ve döşeme taşları yer alıyor. Blokların bazıları 35 ila 40 ton arasında ağırlığa sahip.
İskenderiye Feneri, MÖ 3. yüzyılın başında I. Ptolemaios döneminde inşa edildi ve II. Ptolemaios döneminde tamamlandı. Yunan mimar Knidoslu Sostratus tarafından tasarlanan yapı, Mısır'ın İskenderiye limanının girişindeki Pharos adasında yükseliyordu.
Deniz seviyesinden 100 metreden fazla yüksekliğe ulaşan fener, antik dünyanın en uzun insan yapımı yapılarından biriydi. Akdeniz'i geçen denizciler için hayati bir deniz feneri görevi görüyordu. Kare tabanı, sekizgen orta bölümü ve silindirik üst kulesiyle tasarlanan yapının tepesinde büyük mesafelerden görülebilen güçlü bir ışık bulunuyordu.
Fener, İskenderiye silüetine 1.600 yıldan uzun süre hükmetti. Ardından bir dizi depremle ağır hasar aldı. 1303 yılındaki büyük depremin son çöküşe neden olduğu düşünülüyor. Fenerin taşlarının birçoğu daha sonra bugün hâlâ ayakta olan Kayıtbay Kalesi'nin inşasında kullanıldı.
Yeni çıkarılan bloklar, ayrıntılı üç boyutlu dijital modeller oluşturmak için yüksek hassasiyetli fotogrametri taramasından geçecek. Araştırmacılar bu taramaları, daha önce dijitalleştirilmiş 100'den fazla su altı parçasının yanı sıra antik sikkeler, mozaikler ve yazılı kayıtlardan elde edilen tarihsel kanıtlarla birleştirecek.
Uzmanlar, projenin İskenderiye Feneri'nin şimdiye kadar yapılmış en doğru rekonstrüksiyonunu üreteceğini umuyor. Bu çalışma, antik çağın en büyük mühendislik başarılarından birine yeni bakış açıları kazandıracak ve yüzyıllar boyunca deniz feneri tasarımına ilham veren bir anıtı en azından sanal olarak yeniden canlandıracak.
Proje, arkeoloji ve modern teknolojinin dikkate değer bir birleşimini temsil ediyor. Yıkımından 700 yıldan uzun süre sonra, tarihin en ünlü kayıp harikalarından birini yeniden gün ışığına çıkarıyor.
