Akdeniz'in kavurucu yazlarında orman yangınları dakikalar içinde büyük tehlike haline geliyor. Yunanistan bu gerçeği ağır bedellerle öğrendi.
2018'de Atina'nın doğusunda çıkan yangın inanılmaz bir hızla yayıldı ve 100'den fazla kişi hayatını kaybetti. Beş yıl sonra ise ıssız bir doğa rezervinde başlayan devasa yangın, AB tarihinin en büyük orman yangını olarak kayıtlara geçti.
Yunanistan, bir başka kavurucu yangın sezonuna hazırlanırken Dünya yörüngesinde yeni bir savunma hattı şekilleniyor. Ülke, yangınları izlemek için özel olarak tasarlanmış bir uydu takımyıldızına sahip oldu. Bu adım, Avrupa'nın uzay teknolojisinde bağımsızlık için verdiği mücadelede de önemli bir model olarak öne çıkıyor.
Her biri bavul boyutundaki dört uydu, Mayıs ayında alçak yörüngeye fırlatıldı ve Hellenic Fire System adı verilen sistem oluşturuldu. Böylece Yunanistan, ulusal yangın söndürme sistemine adanmış bir uydu ağını entegre eden dünyadaki ilk ülke oldu.
Alman şirketi OroraTech tarafından Yunan yetkililer ve Avrupa Uzay Ajansı (ESA) iş birliğiyle üretilen bu uydular, termal sensörler taşıyor. Şirketin Yunanistan operasyonları başkanı Ioannis Lantounis, söz konusu sensörlerin yalnızca 4 metre genişliğindeki yangınları bile tespit edebildiğini belirtti; bu, geleneksel uyduların çok gerisinde kalacağı bir başarı.
Uydulardan gelen veriler yapay zeka ile analiz ediliyor. Bir sıcak nokta tespit edildiğinde, AI yangının konumu, büyüklüğü ve yoğunluğu gibi bilgilerle acil durum ekiplerine uyarı gönderiyor. Aynı anda birden fazla yangın çıktığında yetkililerin hangi yangına öncelik vermesi gerektiğine karar vermesine yardımcı oluyor. Yangın Söndürme Servisi Albayı Zisoula Ntasiou, "Örneğin Yunanistan'ın her yerinde 10 yangın varsa ve bazılarının yangın radyasyon gücü daha düşükse, bu yangınlara öncelik vermezsiniz; diğerlerine öncelik verirsiniz" dedi.
Yapay zeka ayrıca yanlış alarmları azaltmak için de kullanılıyor. Termal sensörler güneş panelleri, endüstriyel çatılar ve güneşle ısınmış kayalar gibi diğer ısı kaynaklarını da algılayabiliyor; AI modelleri, itfaiyecilere uyarı gitmeden önce gerçek yangın aktivitesini diğer ısı sinyallerinden ayırt ediyor.
Yunanistan bu uydularla birlikte daha geniş bir ağ da geliştiriyor. Termal uydulara ek olarak bulut ve duman içinden görebilen radar uyduları ile detaylı yer görüntüsü alabilen optik uydular da planlanıyor. Toplam maliyeti yaklaşık 200 milyon Euro olan program AB fonu ile destekleniyor.
