Akdeniz’in kavurucu yaz sıcağında orman yangınları birkaç dakika içinde tehlikeli boyutlara ulaşabiliyor.
Yunanistan bu gerçeği çok ağır bir bedelle öğrendi. 2018’de Atina’nın doğusunda çıkan bir yangın büyük bir hızla yayılarak 100’den fazla kişinin ölümüne yol açtı. Beş yıl sonra ise ülkenin en büyük doğal koruma alanlarından birinde çıkan dev yangın, Avrupa Birliği tarihinde kaydedilen en büyük orman yangını oldu.
Yunanistan şimdi yardım için gökyüzüne bakıyor. Ülke, yangınları izlemek üzere tasarlanmış özel bir uydu ağını devreye soktu. Bu sistem, Avrupa’nın uzay teknolojisinde bağımsızlık arayışına da örnek teşkil ediyor.
Mayıs ayında, her biri el bagajından bile küçük olan dört uydu alçak yörüngeye fırlatıldı. Böylece Yunanistan, dünyada ilk kez özel bir uydu dizisini ulusal yangın söndürme sistemine entegre eden ülke oldu.
Alman OroraTech firması tarafından üretilen uydular, üzerlerindeki termal sensörler sayesinde dört metre genişliğindeki küçük yangınları bile tespit edebiliyor. Bu, geleneksel uyduların ancak bir yolcu gemisi büyüklüğündeki yangınları görebilmesine kıyasla büyük bir avantaj sağlıyor.
Uydular birden fazla yangını yönetmeye yardımcı oluyor
Avrupa son kavurucu sıcak dalgasıyla boğuşurken, yüksek sıcaklıklar yangın sezonunun habercisi. Yunanistan, kuru dağlık anakarası ve 100’den fazla yerleşim adasıyla yangınlar konusunda benzersiz bir zorlukla karşı karşıya.
Bir yangın başladığında, yapay zeka tarafından işlenen uydu verileri, yangının yeri, boyutu ve şiddeti önceden hesaplanmış şekilde komutanlara alarm olarak gönderiliyor. Aynı anda birden fazla yangın çıkarsa, gerçek zamanlı veriler müdahale önceliğini belirlemede hayati rol oynuyor.
Itfaiye Albayı Zisoula Ntasiou, “Örneğin Yunanistan’ın her yerinde 10 yangın var ve bazılarının yangın gücü daha düşük; bu durumda o yangınlara öncelik vermez, diğerlerine yönelirsiniz” dedi.
Yetkililere göre termal sensörler güneş panelleri, sıcak fabrika çatıları ve güneşte ısınmış kaya yüzeylerini de algılıyor ancak yapay zeka modelleri, acil servislere ulaşmadan önce bu yanlış alarmları filtrelemek üzere tasarlandı.