EVIAN-LES-BAINS, Fransa — ABD, Rusya'ya yönelik petrol yaptırımlarını kısa süre içinde yeniden devreye sokabilir. Başkan Donald Trump ve G7 liderleri, Rusya'nın tam kapsamlı işgalinin üzerinden dört yıldan fazla zaman geçmesinin ardından Ukrayna'daki savaşı yeniden öncelikli gündem maddelerine taşıma kararı aldı.
Son dönemde İran'daki savaş Ukrayna'yı gölgede bırakmıştı. Ancak Trump, Körfez'deki 3,5 aylık çatışmayı sona erdirecek bir anlaşmanın duyurulmasının ardından odağı değiştirmek istediğini belirtti.
Trump, İran meselesinin yakında "dikiz aynasında kalacağını" söyledi.
İran savaşı sırasında petrol fiyatlarını düşürmek için hafifletilen Rusya yaptırımlarının, Hürmüz Boğazı'ndan daha fazla petrol geçişi sağlandığı için tekrar yürürlüğe konabileceğini ifade etti.
Zirveye ev sahipliği yapan ve İsviçre sınırına yakın bir Fransız kaplıca kenti olan Evian'da gazetecilere konuşan Trump, "Yakında bunu yapabileceğiz çünkü petrol artık akıyor. Bunu yapabilecek konumdayız ve çok yakında harekete geçeceğiz" dedi.
ABD, mart ayında ham petrol fiyatlarının keskin bir şekilde artması üzerine bazı Rus petrol sevkiyatlarına yönelik yaptırımları geçici olarak hafifletmişti. Bu muafiyet süresi daha sonra uzatıldı.
Zelenskiy G7 Liderleriyle Masaya Oturdu
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, ülkesindeki savaşı görüşmek üzere G7 liderlerine katıldı. Görüşmeler sadece 75 dakika sürdü ve hızlıca tamamlandı.
Zelenskiy, Ukrayna'nın barış konusunda kararlı olduğunu, Rusya'nın ise dünya liderleriyle oyaladığını söyledi. "Tüm 'Yedili Grup' bugün Ukrayna'yı oybirliğiyle destekliyor" dedi.
Zelenskiy, G7 liderlerinin Ukrayna'nın daha fazla Patriot füzesine ihtiyaç duyduğunu desteklediğini ve lisanslı üretimle üretimi nasıl artıracaklarını görüştüklerini sözlerine ekledi. Patriot füzeleri, Rusya'nın Ukrayna'nın enerji altyapısına ve şehirlerine düzenlediği balistik füze saldırılarına karşı koyma kapasitesine sahip.
Trump yönetimi altında ABD'nin Ukrayna'ya yönelik yardımları kesmesiyle birlikte, Fransa ve diğer Avrupalı müttefikler artık Kiev'e askeri ve finansal desteğin en büyük sağlayıcıları konumunda.
Trump, Rusya-Ukrayna savaşının ABD üzerindeki etkisini küçümserken can kaybından duyduğu üzüntüyü dile getirdi.
"Tüm bu olanlar saçmalık. Evet, elimden gelen her şeyi yapacağım" ifadelerini kullandı.
Bu arada İngiltere, Rusya'nın petrol ve gaz taşımacılığında kullandığı "gölge filo"yu ve Moskova'nın Batı yaptırımlarını aşmak için kullandığı finansal ağları hedef alan yeni yaptırımlar açıkladı. Hedef alınan gemiler arasında, Rusya'nın yaptırım altındaki Arktik LNG 2 projesinden sıvılaştırılmış doğal gaz taşımak için yakın zamanda satın aldığı birkaç gemi de bulunuyor.
Rusya Ukrayna'nın En Büyük Şehirlerini Yeniden Vurdu
Zirve pazartesi günü başlamadan saatler önce Rusya, Ukrayna'nın en büyük şehirlerine yüzlerce drone ve onlarca füzeyle saldırdı. Saldırılarda 11 kişi hayatını kaybederken, tarihi bir dini mekan da yangına teslim oldu.
Bu saldırılar, Zelenskiy ve Putin'in pazar günü, ABD liderinin 80. yaş gününde Trump ile ayrı ayrı telefon görüşmesi yapmasının ardından gerçekleşti.
Trump, 2024'teki başkanlık kampanyası sırasında Beyaz Saray'a döndükten sonraki 24 saat içinde Rusya-Ukrayna savaşını sonlandırabileceğini iddia etmişti. Ancak müzakereler tıkanırken, Trump sürecin düşündüğünden çok daha zor olduğunu kabul etti.
Ukrayna pazartesi günü Avrupa Birliği üyelik müzakeralarına resmen başladı. Bu süreç, hükümetin Rus işgaline karşı savaşırken aynı zamanda yıllar sürecek siyasi reformları taahhüt etmesini gerektiriyor.
Ukrayna, AB üyeliğini savaş bittiğinde istikrarlı bir gelecek için bir güvenlik garantisi olarak görüyor. En iyi garanti NATO üyeliği olurdu, ancak Trump yönetimi bunun mümkün olamayacağı konusunda ısrarcı; diğer ülkeler de savaş devam ederken Ukrayna'nın ittifaka katılmasına çekiniyor.
Trump İran Anlaşmasını Kongreye Gönderebileceğini Belirtti
Salı günkü oturumlarda ABD-İran ateşkes anlaşması da yoğun şekilde masaya yatırıldı. Trump, metni henüz kamuoyuyla paylaşılmayan anlaşmayı incelemek üzere Kongreye göndermeye açık olduğunu dile getirdi.
Zirve aralarında Birleşik Arap Emirlikleri Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayed Al Nahyan ile yaptığı görüşmenin başında "Bu fikri seviyorum, lütfen Kongreye gönderin. Zaten onaylamayacak kim olabilir ki?" dedi.
Kongre'deki Cumhuriyetçiler, Trump'tan anlaşmaya dair daha fazla bilgi vermesini isterken, bazıları anlaşmanın İran'ı nükleer silahtan caydırıp caydıramayacağı konusunda şüpheli yaklaşıyor.
Trump ayrıca Katar Emiri Şeyh Tamim bin Hamad Al Sani ile de görüştü. Körfez ülkeleri G7'nin parçası olmasa da, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron bölgedeki gergin dönemde liderlerini zirveye davet etti.
Trump, İsrail'in Lübnan'da İran destekli Hizbullah milisleriyle devam eden çatışmalarından da duyduğu rahatsızlığı dile getirerek, "İsrail'in Lübnan ve Hizbullah konusundaki tutumundan memnun değilim" dedi.
İsrail'in Hizbullah'ı hedef alan operasyonlarının "onlarla çok daha hızlı başa çıkması gerektiğini" söyleyen Trump, "Sürekli devam ediyor. Bu olduğunda da büyük anlaşmaya, yani İran anlaşmasına gölge düşürüyor" ifadelerini kullandı.
Macron, Fransa ve diğer Batılı ortakların, artan petrol fiyatlarının ekonomik etkisini hafifletmek amacıyla Hürmüz Boğazı'nın barışçıl yollarla yeniden açılmasına yardımcı olmak için "çok hızlı harekete geçmeye hazır" olduğunu söyledi. Fransa ve İngiltere, deniz güvenliğini en kısa sürede yeniden tesis etmek üzere bir misyon başlatılmasını savunuyor.
