Reuters'in iki üst düzey Yunan yetkiliye dayandırdığı haberine göre, Yunan hükümeti ABD'den ilave savunma sistemleri ve teçhizatı almak için 4 milyar dolara kadar harcama yapmayı kabul etti. Paket kapsamında F-16 Viper ve yakın zamanda teslim alınacak F-35 savaş uçakları için gelişmiş füzeler ile bombalar, ayrıca UH-60M Black Hawk helikopterleri yer alıyor.
Alımlar arasında ilave F-16'ların modernizasyonu da bulunuyor. Söz konusu paket, Rubio'nun son iki gün süren Atina ziyareti ve Başbakan Kyriakos Miçotakis, Dışişleri Bakanı George Gerapetritis ile Savunma Bakanı Nikos Dendias'la yaptığı görüşmeler sırasında yürütülen savunma ve güvenlik müzakerelerinin sonucunda ortaya çıktı.
Yunanistan Savunma Bakanlığı'ndan üst düzey bir yetkili, alımların çoğunun hükümetin çok yıllı savunma planına zaten dahil edildiğini, maliyetin ise birkaç yıla yayılacağını söyledi.
Söz konusu paket tek bir silah programı değil, bir dizi alım ve destek anlaşmasından oluşuyor. ABD ile Yunanistan, Stryker zırhlı araçlarının tedariki ve Florida Ulusal Muhafızlarıyla yeni bir savunma ortaklığı yanında, Yunanistan'ın uzun vadeli savunma planını desteklemek amacıyla 4 milyar dolarlık Yabancı Askeri Satış (Foreign Military Sales) anlaşması üzerinde de anlaştı.
Yunan Hava Kuvvetleri için öncelik, F-16 Viper modernizasyonunu tamamlamak olmayı sürdürüyor. Yunanistan 80'den fazla uçağı zaten yeniledi ve ilave Block 50 uçaklarını modernize etmeye çalışıyor. Pakette F-35 filosu için mühimmat da yer alıyor; Atina bu kapsamda AIM-120D AMRAAM, AIM-260 JATM ve JASSM-ER gibi sistemleri inceliyor. Bu sistemlerin her biri henüz değerlendirme aşamasında ve kesinleşmiş alım olarak kabul edilmemeleri gerekiyor.
ABD paketi, Yunanistan'ın yedi adet MH-60R Romeo denizaltı savunma helikopteri ile 35 Black Hawk helikopterine yönelik desteği de kapsıyor. Ayrıca Atina, ABD'nin Stryker zırhlı araçlarının Türk Kara Kuvvetleri'ne değil, Yunanistan'a transferi için girişimde bulunuyor.
Stryker meselesi ve yeni ABD silah paketi, Rubio'nun Atina görüşmelerinde ele alınan daha geniş savunma gündemini oluşturdu. Yunanistan-Florida Ulusal Muhafızları ortaklığı; yedek kuvvetler ve afet müdahalesi dahil olmak üzere askeri tatbikat, eğitim ve uzmanlık alışverişi öngörüyor.
Görüşmelerde, kolluk kuvvetleri arasında terörle mücadele bilgi paylaşımını kapsayan yeni bir ABD-Yunanistan güvenlik düzenlemesi de ortaya çıktı. Rubio çarşamba günü, iki NATO müttefikinin ortak güvenlik tehditlerine karşı iş birliğini güçlendirme konusunda anlaştığını açıkladı.
Yeni savunma taahhütleri, Yunanistan'ın daha kapsamlı askeri modernizasyon programına dayanıyor. Bu program kapsamında 2036'ya kadar yaklaşık 28 milyar euroluk harcamayla 20 adet ABD yapımı F-35, 35 Black Hawk ve İsrail'in geliştirdiği "Achilles Shield" (Aşil Kalkanı) hava ve füze savunma sistemi gibi yeni yetenekler edinilmesi planlanıyor.
Yunanistan savunmaya gayri safi yurtiçi hasılasının yaklaşık yüzde 3,5'ini harcıyor; askeri yığınağın büyük ölçüde komşu Türkiye'den gelen ve uzun süredir devam eden tehditlerden kaynaklandığı belirtiliyor.
Çarşamba günü Atina'da imzalanan Niyet Mektubu, Yunan silahlı kuvvetleri ile Florida Ulusal Muhafızları arasında ABD Ulusal Muhafız Bürosu'nun Eyalet Ortaklık Programı kapsamında uzun süreli bir savunma ortaklığı kuruyor.
Anlaşma, Dendias ve Rubio'nun huzurunda, Yunanistan Genelkurmay Başkanı (HNDGS) Orgeneral Dimitrios Choupis ile Florida Ulusal Muhafızları Adjutant Generali Tümgeneral John Haas tarafından imzalandı.
Ortaklık; ortak eğitim ve tatbikatlar, askeri birlikte çalışabilirlik, komuta kontrol, ortak ateş desteği ve taktik manevralar, lojistik destek, hava savunması ve hava operasyonları, afet müdahalesi, uzay ve siber operasyonları kapsayacak. Personel değişimi, eğitim faaliyetleri ve en iyi uygulamaların paylaşımını da öngören anlaşmada iş birliği programları her yıl koordine edilecek.
Anlaşma, Yunanistan'ın silahlı kuvvetlerini yeniden yapılandırmak ve modernize etmek için yürüttüğü Agenda 2030 programının bir parçasını oluşturuyor; bu program askeri yedeğin örgütlenmesi ve operasyonel hazırlığını da kapsıyor. Dendias, ortaklığın Yunanistan'a Florida Ulusal Muhafızlarıyla eğitim, değişim ve daha yakın iş birliği yoluyla ABD'nin birikiminden yararlanma imkânı sağlayacağını kaydetti.
