F-35 savaş uçaklarının Türkiye'ye satışı ihtimali her gündeme geldiğinde tartışma jeopolitik boyuta kayıyor. Ancak yazara göre asıl mesele siyasi değil, teknik ve yasal. Türkiye'nin S-400 alımı nedeniyle programdan çıkarılması ABD yasalarına dayanıyor ve bu yasalar değişmeden satış mümkün değil.
ABD Temsilciler Meclisi'nde bir grup Demokrat vekil, Türkiye'nin Lockheed Martin F-35 savaş uçağı programına yeniden katılmasını engellemek için ilk kongre girişimini başlattı. Vekiller, Trump yönetiminin Ankara'yı tekrar programa dahil etme çabalarının mevcut yasaları ihlal edeceği uyarısında bulundu. Mektupta ayrıca Türkiye'nin S-400 sistemini elinde tutmasının dönüş için en büyük engel olduğu vurgulandı.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ABD'nin Türkiye'ye F-35 savaş uçakları satması halinde bunun Orta Doğu'daki güç dengesini bozacağını söyledi. Netanyahu'nun bu uyarısı, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'yi F-35 programına geri alma sinyali vermesinin ardından geldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yakın ilişkisini kullanarak çözmeyi umduğu bu kriz, ABD Kongresi'ndeki engellere takılabilir.
ABD'nin, Türkiye'nin yerli 5. nesil savaş uçağı KAAN için 80 adet General Electric F110-129E motorunun satışına onay verdiği bildirildi. Kararın, 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek NATO Zirvesi'nde vurgulanması beklenirken, Türkiye'nin F-35 programına dönüşü ise belirsizliğini koruyor.
Washington merkezli Yunan düşünce kuruluşu Amerikan Helen Enstitüsü (AHI), Trump yönetimine başvurarak Türkiye'nin KAAN savaş uçağı projesi için kritik öneme sahip General Electric F110 turbojet motorlarının satışının iptal edilmesini talep etti. Yaklaşık 700 milyon dolar değerindeki anlaşmaya ABD yönetimi tarafından onay verilmişti. AHI, anlaşmanın Türkiye'ye yönelik CAATSA yaptırımlarını ihlal ettiğini savunuyor.
ABD Kongresi'nde iki partili milletvekilleri, Trump'ın Türkiye ile yeniden F-35 anlaşması sinyali vermesi üzerine bu satışı engellemek için yeni bir yasama girişimi başlattı. Mektupta, S-400 sorunu çözülmeden yürütmenin yasaları by-pass edemeyeceği vurgulanıyor ve Silah İhracatı Kontrol Yasası'na dayanarak Kongre'nin satışı bloke edebileceği hatırlatılıyor. HALC öncülüğünde taban kampanyası da başlatıldı.