Bundan böyle Ekümenik Patrik Bartholomeos, Aziz Andreas Archon Düzeni'nin komutanını atayacak. Bu yetki, Amerika Başpiskoposu Elpidophoros'tan alınıyor. Değişiklik, Tüzük'teki diğer düzenlemelerle birlikte önerildi ve Manhattan'daki Hilton Otel'de 17 Ekim'de yapılan son toplantıda oybirliğiyle onaylandı.
The National Herald'ın elde ettiği belgelere göre bu değişiklik, aynı toplantıda oybirliğiyle kabul edilen birkaç düzenlemeden biri.
Tarihsel olarak Ulusal Komutan, Amerika Başpiskoposu tarafından atanıyordu. Bu uygulama merhum Başpiskopos Iakovos dönemine kadar uzanıyor.
The National Herald, Başpiskopos Elpidophoros, Büyük Protopresbiter Alexander Karloutsos ve Düzenin Ulusal Komutanı Anthony J. Limberakis'ten yorum istedi. Ancak yayın saatine kadar hiçbiri yanıt vermedi.
Belgelere göre, Ulusal Komutanın atanmasına ilişkin hüküm artık onun Ekümenik Patrik tarafından atandığını belirtiyor. Dr. Limberakis'in atanmasının ardından halefleri 4 yıllık bir dönem sınırına tabi olacak. Ekümenik Patrik ise takdirine bağlı olarak onlara ek bir dönem verebilecek ve bu sürenin uzunluğu da Ekümenik Patrik'in kararına bağlı olacak. Metne göre bu değişiklikler, Tüm Kutsallığı Ekümenik Patrik Bartholomeos'un verdiği yönlendirmeyle uyumlu.
Metropolitlerin yeni Archon'ların seçimindeki rolü ise büyük ölçüde “törensel” hale getiriliyor. Özellikle IX. Madde, 3. Bölüm, “Yeni Archon'ları Önermek İçin Komite” başlığıyla şu hükmü içeriyor: “Düzenin Yıllık Toplantısı'nın ardından, Ekümenik Patrikhane'nin Archon'ları olmak üzere aday olanları incelemek, araştırmak, değerlendirmek ve gözden geçirmek için bir Komite atanır. Yerel Metropolitlerle istişare edilir; ancak Metropolitler herhangi bir idari inceleme ya da yetki kullanmaz. Komite, onaylanan adayları Ulusal Konsey'e önerir. Ardından onaylanan adayların nihai listesi, her adayın Offikia unvanıyla atanması için Ekümenik Patrik'e iletilir. Komite'de değerlendirilmek için yapılan başvurunun iki Düzen Archon'u tarafından desteklenmesi gerekir. Komite ayrıca her adayın şu nitelikleri taşıdığından tam olarak emin olmalıdır: ……vb.”
Düzenin VI. Maddesi ise görevlileri şöyle sayıyor: “Düzenin görevlileri; Ulusal Komutan, Ulusal Yardımcı Komutan, Ulusal Sayman, Ulusal Sekreter, Sergeant at Arms (düzen ve tören görevlisi) ile Hukuk Müşaviri olup bunlar resen görevlidir. Fonksiyonerler ise Yardımcı Sayman, Yardımcı Hukuk Müşaviri, Tarihçi ve Belgeleyici'dir.”
Değişiklikler, Başpiskopos Elpidophoros ile Düzenin üst düzey isimleri arasındaki uzun süreli gerginliklerin ortasında geliyor. Bu gerginliklerin geçen ay New York'taki toplantılarda yüzeye çıktığı bildiriliyor.
The National Herald'ın daha önce haber yaptığı gibi, 15 Ekim'de Hilton Otel'de yapılan bir toplantıda, Ekümenik Patrikhane'yi desteklemek için bağış toplayan Ekümenik Patrik Bartholomeos Vakfı konusunda kızgın bir tartışma yaşandı.
TNH'ın önceki haberciliğine göre Büyük Protopresbiter Alexander Karloutsos, Başpiskopos Elpidophoros konuşurken sözünü kesmeye çalıştı. Açıkça rahatsız olan Başpiskopos'un, şöyle karşılık verdiği bildirildi: “Bekleyin, hâlâ konuşuyorum. Birinin sözünü kesmek çok kabalık. Bitirene kadar bekleyin, sonra siz konuşursunuz.”
TNH'ın edindiği bilgiye göre Karloutsos, Başpiskopos konuşmasını bitirdikten sonra uzun uzun karşılık verdi. Elpidophoros ve oradaki diğer Archon'lar ise sessiz kaldı.
Konuyla ilgili görüşmelere aşina kaynaklar TNH'a, Düzenin işleyiş yapısında ve Ekümenik Patrik Bartholomeos Vakfı'nda yapılan değişikliklerin esasen Vakfın mali kaynaklarınca belirlendiğini anlattı. Bu kaynaklara göre vakfın fonları artık 40 milyon dolara ulaşmış durumda.
Patrikhane'den ve başka yerlerden Patrik Bartholomeos'un yakınları TNH'a, Patrik'in 40 milyon dolarlık bağışın toplandığını fark ettiğinde, Başpiskopos değişirse ya da kendisi vefat ederse ne olacağını düşündüğünü aktardı. Komutanı atayan kişinin aynı zamanda fonlar üzerinde de kontrol sahibi olduğu düşünüldüğünde bu soru daha da önem kazanıyor.
Başpiskopos Elpidophoros ile Düzenin liderliği arasındaki gerginliklerin yıllardır süregeldiği bildiriliyor.
Başpiskopos Elpidophoros'a yakın kaynaklara göre, 11 Mayıs 2019'da Amerika Başpiskoposu seçilmesinden birkaç gün sonra Düzenin Komutanı Anthony Limberakis başkanlığındaki bir heyet, kendisiyle görüşmek üzere Atina'ya gitti. Görüşme Hotel Grande Bretagne'de yapıldı ve heyet görüşme sırasında ona hediye olarak bir dizüstü bilgisayar bile sundu. Heyet, Başpiskoposun onları görevlerinden alıp yerlerine başkalarını atamayı düşünüp düşünmediğini sordu. Başpiskopos ise endişelenmelerine gerek olmadığını ve görevlerinde kalacaklarını söyleyerek onlara güvence verdi.
TNH şimdi şunu açıklıyor: Ekümenik Patrikhane, Başpiskoposluk ve Düzenin kendisi içindeki kaynaklardan edinilen bilgilere göre, yıllar içinde Düzen yetkilileri zaman zaman Patrik Bartholomeos'la Başpiskopos Elpidophoros hakkında özel olarak konuştu. Bu görüşmelerde, Amerika Başpiskoposluğu'ndan onun görevden alınmasını dolaylı ama açık biçimde talep ettiler.
Özellikle Patrik Bartholomeos, Yunanistan'ın Ilia bölgesindeki Pyrgos'a 2-6 Eylül 2023 tarihleri arasında bölgeye resmi bir ziyaret yaptığında Düzenden bir heyet onunla görüşmek üzere oraya gitti. Büyük Protopresbiter Alexander Karloutsos'un da yer aldığı Ekümenik Tahtı'na bağlı heyetin, Başpiskopos Elpidophoros konusunda Patrik ile iki saat süren bir görüşme yaptığı bildiriliyor.
Kaynaklara göre Patrik, gerginlikleri yatıştırmak ve Limberakis'i memnun etmek amacıyla onu Actuary'den Grand Actuary'ye ‘terfi ettirdi’.
Benzer görüşmelerin Paris, Londra ve başka yerlerde de yapıldığı bildiriliyor. Bu görüşmelerde yine Başpiskopos Elpidophoros konusunun ele alındığı belirtiliyor. Aynı kaynaklar, görüşmelerde geçenleri Patrik Bartholomeos'un kendisinin ya da yakın çevresinin daha sonra Başpiskoposa ilettiğini ifade etti.
Bu arka plan düşünüldüğünde, geçen ayki New York toplantısının uzun süredir süren anlaşmazlıkları daha belirgin hale getirdiği ve bunun Karloutsos ile Elpidophoros arasındaki kızgın tartışmada doruğa ulaştığı görülüyor.
