Britanya Müzesi'nin 2026 balosu, 17 Ekim 2026'da düzenlenen şatafatlı bağış gecesinde Bloomsbury'deki bu köklü kurumu baştan başa kırmızıya boyadı.
Kırmızı, etkinliğin resmi teması ve görsel kimliğiydi. Bu tercih, 2025'teki tartışmalı Pembe Balo'dan belirgin bir ayrılıştı.
Müzeye göre kırmızı, insanlığın sanatsal ifadede kullandığı bilinen en eski pigmentti. Kırmızı renk, müzenin sonbahar sergilerinden ilham alan birleştirici bir tema oluşturdu. Bu sergiler arasında Bayeux Goblenini (Fransa'dan ödünç alınan, 11. yüzyıldan kalma tarihi kumaşın kırmızı işlemeli yününü çağrıştıran), Amerika Birleşik Devletleri'nin 250. kuruluş yıl dönümü (Amerikan bayrağının kırmızı şeritleriyle temsil edilen) ve Kore Sanatı'ndaki (2.000 Yıllık Kore Yaratıcılığı) zengin tonlar yer alıyordu.
Ancak gösterişe ve parlaklığa rağmen balo, müzenin kurumsal ve kültürel uygulamalarındaki kırmızı çizgileri de gözler önüne serdi.
Beklendiği gibi, kültür ve ünlüler dünyasının seçkinleri, müzenin ikinci yıllık bağış gecesi için Bloomsbury'ye akın etti. Konuklar kırmızı kıyafet kuralına uydu. Bazı elbiseler temalı ve tarihi moda tasarımlarını yansıtarak gösterişli bir geçit töreni oluşturdu.
Gecenin sunucusu Rosanna Konarzewski, İngiliz marka Hermione de Paula'nın tasarladığı, Bayeux Goblenini'nden esinlenen karmaşık bir elbiseyle göz kamaştırdı. Elbise, el işlemeli ve ayrıntılı resimsel sahnelerle, 11. yüzyıldan kalma ortaçağ başyapıtını yansıtacak şekilde özenle işlenmişti. Elbisenin geniş ve akan kuyruğu da dikkat çekiciydi.
Geri kalmak istemeyen Georgie Robertson de girişini yaptı. Robertson, Avustralyalı yazar Kathy Lette'in inatçı kızı ve önde gelen uluslararası insan hakları avukatı Geoffrey Robertson KC'nin kızı. Londra merkezli özel tasarımcı ve yapımcı Kay Sennitt'in tasarladığı bir elbise giydi. Elbise, yüksek modayı doğrudan siyasi aktivizmle birleştiriyordu.
Robertson, resmi kırmızı kıyafet kuralına uydu. Parlak metalik kırmızı payetler ve ince boncuklu püskülle süslü, kolsuz kırmızı bir mini elbise giydi. Ama kıyafetini öne çıkaran asıl parça, yaka kısmına bağlanan, yere kadar uzanan geniş kırmızı ipek bir pelerindi. Pelerin, bir omuzundan sarkarak akarken üzerinde “RETURN THE MARBLES” (MERMERLERİ GERİ VERİN) yazısı vardı. Bu yazı, 19. yüzyılın başında Yunanistan'dan alınan ve o tarihten beri Britanya Müzesi'nde duran Elgin Koleksiyonu Parthenon Heykelleri'ne bir göndermeydi.
İronik biçimde, ünlü İngiliz oyuncu Bill Nighy de Britanya Müzesi Balosu'na katıldı. Nighy, 2023'te Duveen Galerisi'nde Parthenon Mermerleri'nin tutulmasını protesto etmek için Lord Byron'ın “The Curse of Minerva” (Minerva'nın Laneti) adlı çarpıcı şiirini okuduğu sembolik performansını hatırlattı.
Georgie Robertson, Duveen Galerisi'nde Parthenon'dan gelen esir alınmış alın üçgeni heykellerinin önünde durarak belirleyici bir kırmızı çizgi çekmeyi başardı.
Instagram hesabında yazan aktivist, eylemini şu sözlerle açıkça anlattı:
“Britanya Müzesi'nin en kalıcı skandalına ışık tutuyorum: İçindeki birçok eserin hakkını gerçekten elinde tutmuyor. Birçoğu yağmalandı, birçoğu sömürgeci fatihler tarafından zorla alındı.”
Saçları özenle şekillendirilmiş yıldızlar ve zarif takımlar arasında, fotoğrafçıların hepsini objektifine aldığı gecede Georgie Robertson'ın girişi hem etkileyici hem de meydan okuyucuydu. Robertson, mesajının görülmesini ve akılda kalmasını sağladı. Daha sonra yaşadıklarını şöyle anlattı:
“(Müze) güvenliği elbisemdeki mesajı çıkarmamı istedi. Ama reddettim. Bu tartışmayı susturmak amacıyla fotoğraflanmasını da engellemeye çalıştılar.”
Bayan Robertson, Rolling Stones'un efsanevi isimleri Mick Jagger ve Ronnie Wood ile İngiliz televizyon kişiliği Maya Jama'nın da dikkatini çekti. Şaşkına dönen izleyicilerin arasında bu isimler de vardı.
Georgie, Britanya Müzesi Mütevelli Heyeti Başkanı George Osborne'a da meydan okudu. Robertson'ın kendi sözleriyle, Osborne “pek de hoşlanmadı!”
Georgie Robertson, ünlü babasının izinden giderek müzenin kurumsal ataletine karşı çıktı. Babası, Yunan Hükümeti'ne yasal seçenekleri konusunda danışmanlık yapmıştı. Robertson, 2.500 yıllık heykellerin Atina'daki Akropolis Müzesi'ne ait olduğunu yineledi ve şunları söyledi:
“Ulusal müzemiz modern değerleri yansıtmalı, sömürgeci şiddetin ve yağmanın mirasını sürdürmemeli. Ancak müze, bugün de insanlık dışı vahşeti aklamaya devam ediyor. Filistinli insanların katledilmesinden ve gezegenimizin tahrip edilmesinden kâr eden BP'nin sponsorluğunu kabul ederek bunu yapıyor. #ReunitetheParthenon. Britanya Müzesi'ni sömürgecilikten arındırın. BP'yi bırakın.”
Great Russell Caddesi'ndeki müzenin dışında, protestocular da aynı temanın rengini kullanarak çok net ve inkâr edilemez kırmızı çizgiler çekti.
Aktivistler, müzenin simgesi haline gelmiş neoklasik cephesine “Kan Balosu” ve “BP'yi bırakın” yazılarını yansıttı. Yazılar, kan parası ve kurumsal ikiyüzlülüğün sembolü olarak müzenin British Petroleum (BP) ile ortaklığını ve hedge fund milyarderi Igor Tulchinsky ile bağlantılarını protesto etti. Tulchinsky'nin Batı Şeria'daki yasa dışı yerleşimlere karıştığı iddia ediliyor. Protestolarda ayrıca yapay zekâ destekli yazılım geliştiren Palantir şirketi de hedef alındı. Şirketin yazılımlarının Gazze ve İran'daki askeri saldırıları ve ABD'nin ICE göçmenlik operasyonlarını desteklediği öne sürüldü. Protestocular, müzenin 3.500 sterlinlik kişi başı seçkin hayırseverlik etkinlikleri ile küresel iklim ve insani krizler arasında doğrudan bir çizgi çekti.
Kırmızı çizgiler, Britanya Müzesi Kırmızı Balosu'nda gerçekten çekilmiş oldu.
George Vardas, Greek City Times'ın Sanat ve Kültür Editörü ve Parthenon Heykellerinin yeniden birleştirilmesi kampanyasında uzun yıllardır aktif bir aktivist.
Teşekkür: Bu yazıdaki fotoğraflar James Manning/PA, Britanya Müzesi ve Georgie Robertson'ın Instagram sayfasının jestidir.
