Yunanistan'daki en büyük vergi ve sosyal güvenlik dolandırıcılığı ağlarından birine yönelik geniş çaplı bir soruşturmada, yüzlerce hayalî şirket, binlerce vergi kimlik numarası ve 1.300'ü aşkın sözde “paravan” isim ortaya çıkarıldı. Bildirildiğine göre bu ağ, işletmelerin gerçek sahiplerini gizlemek ve mali yükümlülükleri habersiz kişilere aktarmak için kullanılıyordu.
Soruşturma esas olarak Selanik'te ve turizmin yoğun olduğu Kalkidiki bölgesinde faaliyet gösteren lokanta, bar ve gece kulüplerini kapsıyor. Dolandırıcılık nedeniyle Yunan devletinin ve sosyal sigorta sisteminin uğradığı zararın 206 milyon euroyu aştığı tahmin ediliyor. Soruşturmada 2.000'den fazla işletme, 1.300 kadar kâğıt üzerindeki şirket müdürü ve ortak, işletmeler üzerinde fiilen kontrol uyguladığından şüphelenilen yaklaşık 700 kişi ve 4.200 vergi kimlik numarası tespit edildi.
Bağımsız Kamu Gelirleri Otoritesi (AADE), Mali ve Ekonomik İşlem Kontrol Kuvvetleri (DEOS) aracılığıyla operasyonu koordine etti. Operasyona 60 vergi müfettişi ve yedi savcı katıldı. Soruşturma, Yunanistan'ın kuzeyindeki ve ülkenin diğer bölgelerindeki 700'den fazla iş yerini kapsadı.
Operasyon sırasında 18 kişi gözaltına alındı. Gözaltındaki 16 şüpheli ise sulh ceza hâkimi önüne çıkmak üzere tutulmaya devam etti. Ağda merkezi rol oynadığı öne sürülen iki iş insanı ise salı günü hâlâ aranıyordu.
Mali makamlara göre ilk aşamada tespit edilen ödenmemiş yükümlülükler 203 milyon euronun üzerindeydi. Bu tutarın yaklaşık 68 milyon eurosu ödenmemiş KDV ve gelir vergisinden, 135 milyon eurosu ise Birleşik Sosyal Güvenlik Fonu'na (EFKA) borçlu olunan sosyal güvenlik primlerinden oluşuyordu.
Geniş dosyanın ayrıntılı incelenmesinin ardından 917 şirkete bağlı yükümlülüklerin toplamı 206,27 milyon euro olarak hesaplandı. Bunun yaklaşık 138 milyon eurosu vergi, 68 milyon eurosu ise sosyal güvenlik primlerinden kaynaklanıyordu.
Şebeke nasıl işliyordu?
Soruşturmada “Paravan İsimler” (Front Men) adı verilen ayrıntılı bir sistem ortaya çıktı. Bu sistemde işletmeler normal şekilde faaliyet gösterirken, yasal sahiplikleri ve yönetimleri, faaliyetlerine çok az ya da hiç dahli olmayan kişilere defalarca devrediliyordu.
Bulgulara göre gerçek sahipler ve işletmeciler perde arkasında kalırken, resmi şirket belgelerinde başka kişiler müdür, ortak ya da tek kişilik işletme sahibi olarak görünüyordu.
Bu düzenin, işletmelerin ilgili yasal ve mali sonuçlara gerçek sahiplerini maruz bırakmadan büyük vergi ve sosyal güvenlik borçları biriktirmesine iddiaya göre olanak tanıdığı belirtiliyor.
Borçlar büyüdüğünde şirketler kapatılıyor ya da terk ediliyordu. Ardından farklı adlar ve farklı kâğıt üzerindeki müdürlerle yeni tüzel kişilikler kuruluyordu. Ticari faaliyet yeni şirket yapısı altında sürebiliyor, biriken borçlar ise önceki şirketlerin tescil belgelerinde adı geçen kişilere kalıyordu.
Soruşturma ayrıca muhasebe büroları ile hukukçuların, şirketlerin kurulmasında, kâğıt üzerindeki müdürlerin bulunmasında ve gerekli evrakların hazırlanmasında iddiaya göre merkezi rol oynadığını ortaya koydu.
Adı geçen isimler arasında üç muhasebeci ile bir avukat yer alıyor ve bunların iddia edilen rolleri inceleniyor. Avukatın, belediye yetkililerinden, itfaiyeden ve halk sağlığı hizmetlerinden işletme ruhsatı almak için sahte yetki belgeleri kullandığı öne sürülüyor.
Hastalar, düşük ücretli çalışanlar ve hayatını kaybedenler paravan olarak kullanıldı
Soruşturmanın en rahatsız edici yönlerinden biri, savunmasız kişilerin kâğıt üzerindeki şirket müdürü olarak devşirildiğine dair iddialarla ilgili.
AADE'nin bulgularına göre ağın üyeleri, özellikle Selanik'teki Theageneio Hastanesi ile Atina'daki Agios Savvas Hastanesi'nin dışında ciddi sağlık sorunları olan kişilere yaklaştı. Bu kişilere, kişisel bilgilerinin şirket kayıtlarında kullanılması karşılığında nispeten küçük miktarda ödeme teklif edildiği iddia ediliyor.
Devşirilen kişilerin çoğunun, şirketlerin gerçek faaliyetlerinden ya da kendi adlarına biriken mali yükümlülüklerden haberi olmadığı bildiriliyor.
Diğerleri ise garson, mutfak personeli ve temizlikçi gibi lokanta ve gece hayatı sektörlerinde düşük ücretle çalışan kişilerdi. Bu kişilerin ek ödemeler karşılığında şirket belgelerini imzalamaya ikna edildiği iddia ediliyor.
Dosyada ayrıca en az 12 kâğıt üzerindeki müdürün öldüğüne dair kanıtlar yer alıyor. Bu kişilerin kimliklerinin ise şirket tescillerinde ve ticari işlemlerde kullanılmaya devam ettiği iddia ediliyor.
Bazı durumlarda şirketler, hayatını kaybetmiş kişilerin adına fatura kesmeye ve işlem yapmaya devam etti. 2025 yılında hayatını kaybeden bir kişinin, toplam borcu 2 milyon euroyu aşan 22 şirketin müdürü olarak kayıtlı olduğu bildirildi. Bir başka vefat etmiş kişinin ise 19 işletmede hem müdür hem de ortak olarak kayıtlı kaldığı belirtildi.
Bazı kâğıt üzerindeki müdürlere atfedilen yükümlülüklerin büyüklüğü özellikle dikkat çekici. Eğlence mekânlarında kasiyer olarak çalışan bir kişinin 32 şirketle ilişkilendirildiği ve yaklaşık 18,4 milyon euro borçla karşılaştığı bildirildi. Ayda yaklaşık 450 euro kazanan bir mutfak personelinin 2,6 milyon euro borçlu olarak gösterildiği, bir kurye sürücüsünün ise 19 şirketle ve yaklaşık 3 milyon euro borçla ilişkilendirildiği belirtildi.
Komadayken adına 18 şirket kaydedildiğini öğrenen iş insanı
Kişisel bilgilerinin kötüye kullanıldığı iddia edilen kişilerin yaptığı birkaç şikâyet, operasyonun diğer ayrıntılarının ortaya çıkmasını sağladı.
Selanik'te yaşayan bir iş insanı, hemorajik inme geçirip iki ay komada kaldığı sırada adına 18 şirket kurulduğunu öğrendiğini söyledi.
Sistemde yer aldığı iddia edilen muhasebecinin, kendisinin haberi olmadan şirket kurmak için kişisel TAXISnet giriş bilgilerini kullandığını anlatan iş insanı, bu şirketler arasında bir pizzacının, bir bilgisayar kiralama şirketinin ve hatta bir muhasebe bürosunun bulunduğunu belirtti.
İyileşip mesleki faaliyetlerine dönmeye çalıştığında, adına kayıtlı şirketlerin 1 milyon euroyu aşan borç biriktirdiğini fark etti.
Aynı iş insanı, muhasebecinin aile üyelerini bazı işletmelerde çalıştırdığını, ardından işten çıkararak işsizlik ödeneği almalarına imkân verdiğini de iddia etti.
Bir başka kişi ise tanıdığı insanların yaklaşımıyla bir yemek hizmeti işletmesinde ortak olmayı kabul ettiğini söyledi. Kâr payı almaya başladı, ancak tanımadığı şirketlere ait vergi borçlarının adına yazılmaya başlanmasıyla şüphelenmeye başladı.
Soruşturma, şirketler arasındaki dijital bağlantı ağını da ortaya çıkardı. Müfettişler, 161 vergi kimlik numarası ile ilişkili telefon numaralarını içeren bir dosya tespit etti. En az 250 şirketin, kamu kurumlarıyla yazışmalarında aynı e-posta adreslerini ya da aynı adreslerin farklı biçimlerini kullandığı belirlendi.
Telefon numaralarının çapraz kontrolü, aramaların sıklıkla resmi olarak şirket temsilcisi olarak kayıtlı kişiler yerine gerçek işletme sahipleri ve müdürler tarafından yanıtlandığını ortaya koydu.
Dosyada bilinen isimler de yer alıyor
Soruşturma altındaki 1.283 kişilik geniş listede iş dünyası, spor ve eğlence dünyasından isimler de bulunuyor.
Adı geçenler arasında eski profesyonel futbolcular Pantelis Kafes, Spyros Vallas ve Petros Kanakoudis ile eski uluslararası basketbolcu Panagiotis Liadelis var. Bu isimlerin hiçbirine herhangi bir suç isnat edilmedi.
Eski aktör ve model Errikos Petillon da gözaltına alınanlar arasındaydı. Salı günü sulh ceza hâkimi önüne çıktıktan sonra serbest bırakıldı. Savcılar ve hâkim, yurt dışına çıkış yasağı ile düzenli olarak yerel bir polis karakoluna imza verme yükümlülüğü dahil kısıtlayıcı tedbirlere hükmetti.
Petillon, soruşturmada iddia edilen düzene bilerek katıldığı yönündeki iddiaları reddetti. Kişisel TAXISnet bilgilerini vermeye aldatıldığını öne sürdü. Birlikte sanık olanlardan yalnızca bir kadını tanıdığını ve kişisel bilgilerinin nasıl kullanıldığını anlamadığını belirtti.
Petillon'un altı tüzel kişilikte müdür ve işletmeci, iki diğerinde ise ortak olarak kayıtlı olduğu bildirildi. Katıldığı sekiz şirketin birleşik borcu yaklaşık 596.000 euro.
Diğer sanıklar da benzer şekilde suçlamaları reddetti ve kişisel kimlik bilgilerinin kendi bilgileri dışında alındığını ya da kötüye kullanıldığını iddia etti.