EY-Parthenon'un yeni analizine göre, Yunanistan gemi inşa, gemi onarım ve özel hizmetler alanında bölgesel bir merkez haline gelebilir. Ancak bunun için önemli yapısal engellerin aşılması gerekiyor. EY Yunanistan'ın kurumsal strateji ve işlem birimi olan EY-Parthenon tarafından hazırlanan rapor, yerel ekosisteme dair derinlemesine bilgiye dayanarak Yunan gemi inşa ve onarım pazarının stratejik bir değerlendirmesini sunuyor.
Analize göre, küresel filo büyümesi artık gemi sayısındaki artıştan çok kapasite artışıyla yönleniyor. Özellikle dökme yük gemileri ve konteyner gemileri olmak üzere daha büyük gemilere doğru belirgin bir kayma var. Tersane faaliyetleri bir geminin toplam değerinin yarısından fazlasını (%53) oluşturuyor. Donatım işleri ise teknik karmaşıklığın ve işgücü saatlerinin büyük kısmını üstleniyor. Kalan %47'lik kısım ise çelik maliyeti (%14), itki sistemleri (%12), donatım ve montaj malzemeleri (%10) ile diğer sarf malzemeleri ve malzemeler (%11) arasında dağılıyor.
Teknoloji, dijitalleşme ve karbonsuzlaşma, tersane iş modellerinde köklü bir dönüşümü tetikleyen temel katalizörler olarak öne çıkıyor. Dijital araçlar verimliliği artırırken daha hassas proje planlamasına olanak tanıyor. Karbonsuzlaşma yönündeki değişim ise daha sıkı çevre standartlarını karşılamak için yeni teknolojiler, yakıtlar ve gemi yeniden tasarımları gerektiriyor. Küresel rekabet artık işgücü maliyeti veya üretim kapasitesinden çok, teknolojik olgunluk, yenilik kabiliyeti ve yeni düzenleyici taleplere uyum sağlama becerisiyle belirleniyor.
Yaşlanan Avrupa filosu, onarım, dönüşüm ve enerji yükseltmeleri için yapısal bir talep yaratıyor. Bu da bu hizmetlerin yeni gemi inşasına kıyasla rolünü güçlendiriyor. Yunan tersaneleri, düşük işletme maliyetleri, uzmanlaşmış işgücü ve ülkenin Avrupa, Asya ve Afrika arasındaki stratejik coğrafi konumu sayesinde onarım ve dönüşüm alanında belirgin karşılaştırmalı avantajlara sahip. Ancak tüm bu avantajlara rağmen, yerel pazar çok düşük bir kullanım seviyesinde. 2023 verilerine göre mevcut bakım iş yükünün %1'inden azını karşılıyor. Bu da önemli bir büyüme potansiyeline işaret ediyor.
Sektörün rekabet gücü bir dizi yapısal engelle sınırlanıyor. Yaşlanma ve yetersiz yeniden beceri kazandırma nedeniyle daralan işgücü, çalışma koşulları ve bürokrasi ile yavaş düzenleyici onay ve lisanslama prosedürleri gibi kurumsal engeller, verimliliği, yeniliği ve büyümeyi engelliyor, maliyetleri artırıyor. Havuz kapasitesi ve havuz boyutu gibi altyapı kısıtlamaları, düşük iş dijitalleşmesi seviyesiyle birleşince, özellikle gemi boyutu ve karmaşıklığı arttıkça kritik kısıtlayıcı faktörler haline geliyor.
Yunan tersanelerinin mevcut iş modeli büyük ölçüde dış kaynak kullanımına dayanıyor. Bu esneklik sağlasa da yetenek gelişimini sınırlıyor, istikrarsızlığı artırıyor ve tedarik zinciri üzerindeki baskıyı yükseltiyor. Çoğunlukla özelleştirilmiş, bireysel projeler üzerinde çalışan Yunan tersaneleri, tekrarlanabilir üretimle ilişkili ölçek ekonomilerine, verimlilik iyileştirmelerine veya öngörülebilir maliyet yapılarına ulaşamadı.
Yunan gemi inşa ve onarım sektörünün mevcut geliri yaklaşık 197 milyon Euro. Bu da küresel pazar penetrasyonunun yaklaşık %0,4 seviyesinde olduğu anlamına geliyor. Öncelikli gemi kategorilerine odaklanan gerçekçi bir güçlendirme senaryosunda, pazar penetrasyonu %1,6'ya yükselerek geliri 759 milyon Euro'ya çıkarabilir. Analiz ayrıca, özellikle savunma sektöründe stratejik ortaklıklar geliştirmek gibi genişleme fırsatlarına da dikkat çekiyor. Bu tür ortaklıklar, düşük değerli onarım işlerinden daha karmaşık ve yüksek değerli savunma projelerine geçişi sağlayabilir. Lüks yatçılık gibi yeni büyüme alanları ise özel inşa ve yüksek katma değerli hizmetler için ek fırsatlar yaratıyor.
