Yunan şirketleri ElvalHalcor ve Hellas Gold'un sunduğu proje önerileri, Avrupa Birliği'nin (AB) kritik ham madde tedarikini güçlendirmeyi amaçlayan Kritik Ham Maddeler Yasası (CRMA) kapsamındaki yeni proje listesinde yer aldı.
Bu gelişme, Yunanistan'ın Avrupa'nın ve dünyanın kritik ham madde değer zincirlerindeki önemini bir kez daha gözler önüne serdi.
Listeye seçilen projeler, bakır geri dönüşümüne odaklanan ElvalHalcor imzalı "ETEOCLES – Düşük Kaliteli Bakır Hurda için Geri Dönüşüm Merkezi Geliştirme" ile şirketin alüminyum geri dönüşümünü kapsayan "Yunanistan'da Yeni Alüminyum Geri Dönüşüm Merkezi" oldu. Üçüncü proje ise kısa süre önce açılışı yapılan, Eldorado Gold'a bağlı Hellas Gold'un bakır-altın madenciliği ve işleme faaliyeti yürüten Skouries projesi. Ticari üretimin 2026 sonuna kadar başlaması bekleniyor.
Naftemporiki'nin ulaştığı bilgilere göre, bir başka Yunan önerisi projenin yeterince olgunlaşmamış olması nedeniyle son listeye alınmadı. Ancak sektör kaynakları gazeteye, bu projenin bir sonraki CRMA çağrısında listeye girmesinin beklendiğini söyledi.
Öte yandan METLEN'in boksit madenciliği, alümina üretim tesisinin genişletilmesi ve galyum üretimini kapsayan bütünleşik projesinin 2025'te stratejik projeler listesine alındığını hatırlatmakta yarar var.
Bu ikinci çağrı için Avrupa Komisyonu, 18 AB üyesi ülkeden 102 başvuru aldı. Komisyonun 2026 sonuna doğru stratejik projeler için yeni bir başvuru çağrısı açıklaması bekleniyor.
Komisyon'un son açıklamasında ayrıca, RESourceEU'nun devreye alınmasından bu yana Yenilik Fonu, devlet yardımı ve Avrupa Yatırım Bankası aracılığıyla 2 milyar eurodan fazla mali desteğin taahhüt edildiği belirtildi.
Odağında bakır ve alüminyum geri dönüşümü ile üretimi var
ElvalHalcor'un iki projesi, şirketin alüminyum ve bakır geri dönüşümü yoluyla ikincil ham maddelerin kullanımındaki konumunu güçlendirme stratejisinin temel unsurlarını oluşturuyor. Yunan şirketi, hurda işleme kapasitesini toplamda yüzde 84 artırmayı hedefliyor.
Eldorado Gold'un Skouries madeni ise Avrupa ve uluslararası piyasalara bakır ve altın tedarikinde kilit bir tedarikçi olmaya hazırlanıyor.
Madencilik sektörünün yöneticilerine göre, "geri dönüşümün güçlü varlığı, ikincil ham maddelerin Avrupa planlamasındaki merkezi rolünü doğruluyor. Aynı zamanda madencilik ile metalurjik işleme faaliyetlerinin listeye alınması, tüm üretim zincirinin geliştirilmesi gerekliliğine işaret ediyor.
"Yunan yatırımları için bir sonraki adım, bu tanınmayı somut kilometre taşlarına dönüştürmektir: gerekli prosedürlerin tamamlanması, finansman ve tedarikin sağlanması, ticari anlaşmalar ve ilerlemenin sistematik olarak izlenmesi. Kamu yönetimi, çevrenin korunması yükümlülüklerini ve şeffaflığı gözeterek, zamanında koordinasyon ve bekleyen sorunların çözümüyle anlamlı bir katkı sunabilir."
Stéphane Séjourné: Kritik ham maddelerdeki çabalarımızı artırıyoruz
AB'nin kritik ham madde projelerini destekleyen yeni listesi, Belçika, Bulgaristan, Estonya, Finlandiya, Fransa, Almanya, İtalya, Litvanya, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, İspanya, İsveç ve Yunanistan'ın da aralarında bulunduğu neredeyse tüm AB üyelerinden gelen 46 öneriden oluşuyor.
Yunanistan'ın kritik ham maddeler alanındaki çabalarını yakından takip eden Avrupa Komisyonu'nun sanayi stratejisinden sorumlu icra başkan yardımcısı Stéphane Séjourné şunları söyledi: "Stratejik projelerin bu ikinci dalgasıyla Avrupa, kritik ham maddelerde egemenliğini yeniden kazanmak için çabalarını daha önce görülmemiş düzeyde artırıyor.
"RESourceEU'nun onaylanmasından bu yana madenler açmak, işleme ve geri dönüşüm kapasitesini geliştirmek ve tedarik zincirlerimizi güvence altına almak için elimizdeki her aracı kullanıyoruz. Yaklaşımımız basit: bağımlılığı azaltmak ve Avrupa'da üretimi artırmak. Kaynaklara, projelere ve finansmana sahibiz."
Séjourné, "Şimdi çabalarımızı hızlandırıyoruz" diye ekledi.
Projeler ne anlama geliyor
Projeler, Kritik Ham Maddeler Yasası'nın (CRMA) ortaya koyduğu hedeflere katkıda bulunacak. Buna göre 2030'a kadar AB'nin stratejik ham madde yıllık tüketiminin en az yüzde 10'unu çıkararak, yüzde 40'ını işleme ve yüzde 25'ini geri dönüşüm yoluyla karşılaması hedefleniyor.
Yeni proje önerileri ham madde değer zincirinin farklı aşamalarını kapsıyor: sekizi çıkarma, 11'i işleme, 19'u geri dönüşüm alanında yer alıyor. Projeler, yasada belirlenen 17 stratejik ham maddeden 15'ini kapsıyor.
Bu 46 proje, AB içinde seçilen 47 stratejik proje ile geçen yıl mart ve haziran aylarında üçüncü ülkelerden seçilen 13 stratejik projeyle birlikte, kobalt işlemede AB hedefinin yüzde 89'unu, tungstende yüzde 57'sini ve magnezyumda yüzde 51'ini karşılayabilir.
Projeler ayrıca lityum, kobalt ve nadir toprak elementlerinin geri dönüşümüne ilişkin hedefleri tamamen karşılayabilir.
