Atina'daki diplomatik kaynaklar, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın Yunanistan ile Kıbrıs arasındaki elektrik bağlantı kablosuna ilişkin NAVTEX açıklamalarına yanıt verdi. Kaynaklar, Yunanistan'ın tutumunu net bir dille ortaya koydu.
Diplomatik kaynaklar bu konuda şu ifadeyi kullandı: «Türkiye'nin iç yönetimi bizi ilgilendirmiyor». Kaynaklar, bu sözlerle Fidan'ın bölgedeki NAVTEX bildirimleriyle ilgili olarak «her şeyin yolunda olduğunu» söylemesine tepki gösterdi.
Kaynaklar, Atina'nın egemenlik yetkisini de kararlı bir biçimde vurguladı. Kaynakların açıklamasına göre Yunanistan, izin verme yetkisine sahip tek ülke. Uluslararası hukuka göre yapması gerekeni yaptı ve bunu yapmaya devam edecek.
«Her şey normal»
Fidan, SKAI muhabirinin sorusu üzerine Fransız araştırma gemisi «Abeille Marengo»nun Doğu Akdeniz'deki çalışmaları hakkında sakin bir tavır sergiledi. Türk diplomatik kaynakları ise ortaya çıkan sorunun çözüldüğünü savunuyor.
Fidan, «Her şey normal, her şey iyi» ifadelerini kullandı.
Aynı zamanda Türk diplomatik kaynakları, kablo için yayımlanan NAVTEX'lerle ilgili sorunun çözüldüğünü söylüyor. Ancak kaynaklar bu konuda daha fazla ayrıntı paylaşmadı.
Abeille Marengo pazartesi yola çıkıyor
Edinilen bilgilere göre kablo şirketi Nexans tarafından kiralanan Abeille Marengo'nun ilk seyri, gemideki derinlik ölçüm cihazlarının test edilmesi ve özel ayarlarının yapılmasını kapsayacak.
Bu işlem, bilimsel cihazların (sonar, ekolot vb.) kalibre edilmesi, yani ölçümlerinin doğrulanması ve ayarlanması anlamına geliyor. Gemi, GSI kablosunun denizaltındaki en uygun güzergâhını belirlemek için araştırmaya başlamadan önce denizde ve belirli derinliklerde yapılan son kontrolü gerçekleştirecek.
Özel donanımlı gemi, 27 Ekim'den beri Girit'in Heraklion Limanı'nda bulunuyor. NAVTEX'e göre çalışmalar 6 Mart 2027'ye kadar sürebilir.
Bilgilere göre araştırma çalışmaları Karpatos'un güneydoğusundan başlayacak ve gemi Kıbrıs'ın 12 deniz miline kadar ilerleyecek. Şu ana kadar Yunanistan'dan Kıbrıs'a uzanan deniz güzergâhındaki araştırmaların yüzde 60'ı tamamlandı. 2024'te bu çalışmalar Kasos açıklarında kesintiye uğramıştı.
Yunanistan–Kıbrıs elektrik bağlantısı uygulama aşamasına giriyor. Operasyonel ve düzenleyici açıdan bir sonraki dönüm noktası, Lefkoşa'nın Atina ile yaptığı hükümetlerarası anlaşma uyarınca ödemesi gereken tutarın serbest bırakılması. Söz konusu tutar 25 milyon euro. Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, son televizyon röportajında bu ödemeyi NAVTEX'in yayımlanmasıyla birlikte yapacağını taahhüt etti.
Yunan NAVTEX'i ve Türkiye'nin karşı-NAVTEX'i
Yunanistan–Kıbrıs elektrik bağlantı kablosu (GSI) için NAVTEX Cuma günü yayımlandı. Dışişleri Bakanlığı'nın ilgili talimatı üzerine ve Deniz İzinleri Verme Komitesi'nin olumlu görüşünün ardından, NAVTEX beklendiği gibi yayımlandı.
Bunun ardından Türkiye karşı-NAVTEX yayımladı. Bu bildirimde, «HA15-1411/26 numaralı NAVTEX ile duyurulan bölgenin bir kısmının, 18 Mart 2020'den beri Birleşmiş Milletler'e bildirilen Türk kıta sahanlığı içinde kaldığı» ifade ediliyor.
Karşı-NAVTEX'te ayrıca «Türk makamları, söz konusu mesajda belirtilen araştırma faaliyeti için izin vermemiştir. Mesaj yetkisiz bir istasyon tarafından yayımlanmıştır» deniyor.
Türkiye ayrıca «Türk deniz yetki alanında yürütülen tüm araştırma faaliyetlerinin ilgili Türk makamlarıyla koordine edilmesi gerektiğini» öne sürüyor.
