Fransız araştırma gemisi Abeille Marengo, 27 Ekim Salı günü Girit'in Herakleion limanına ulaştı. Gemi, Büyük Deniz Enterkonnektörü (GSI) projesi için planlanan deniz tabanı etütlerinden önce bu limana geldi. Proje, sonunda Yunanistan ile Kıbrıs'ı birbirine bağlayacak 1,9 milyar euroluk bir elektrik kablosu projesi.
Gemi, 23 Ekim Cuma günü İtalya'nın Napoli kentinden ayrıldı. Doğu Akdeniz'deki operasyonlarında Girit'i üs olarak kullanacak.
Finans haber sitesi OT.gr'nin aktardığına göre, planlanan etütlere izin verecek NAVTEX bildirisinin önümüzdeki günlerde yayımlanması bekleniyor. Bildirinin talebini, kabloyu deniz altında inşa etmekten sorumlu Fransız kablo üreticisi Nexans yaptı. Etütlerin Karpathos'un güneydoğusunda başlaması ve Kıbrıs'a doğru ilerleyerek Kıbrıs kıyısının 12 deniz mili açığında sona ermesi bekleniyor. Etütler deniz tabanı koşullarını inceleyecek ve kablonun kesin güzergâhının belirlenmesine yardımcı olacak. Bu, kablonun döşenmesinden önce atılması gereken zorunlu bir adım.
1,9 milyar euroluk elektrik bağlantısı
Büyük Deniz Enterkonnektörü, Yunanistan ve Kıbrıs'ın elektrik şebekelerini birbirine bağlamak için tasarlandı. Gelecekte İsrail'e uzatılması da olası görülüyor.
Girit, Kıbrıs'a giden denizaltı bağlantısının başlangıç noktası olacak. Projenin toplam uzunluğu, deniz altı ve kara kablolarıyla birlikte 1.208 kilometre. Bunun 898 kilometresi Kıbrıs'a uzanan denizaltı kısmını oluşturuyor.
Kablo, 500 kilovoltta 1.000 megavat elektrik iletecek şekilde tasarlandı. Kablonun bazı bölümlerinin 3.000 metreye kadar derinliklere döşenmesi bekleniyor.
Proje, Avrupa Birliği tarafından Ortak İlgi Projesi olarak belirlendi ve AB'den 680 milyon euro finansal destek aldı. Ayrıca Avrupa Yatırım Bankası'na ek finansman başvurusu yapıldı.
Deniz anlaşmazlıkları etüt planlarını karmaşıklaştırıyor
Planlanan etütlerin diplomatik sonuçları da var. Doğu Akdeniz'de Yunanistan ile Türkiye arasındaki deniz yetki alanı anlaşmazlıkları hâlâ çözülmüş değil.
Ayrıca Kobi Ruegg adlı başka bir araştırma gemisi, şu anda Girit'in güneydoğusunda Doğu Akdeniz Koridoru (EMC) kapsamında çalışıyor. Önerilen bu denizaltı fiber optik ağı, Asya ile Avrupa'yı Singapur, Suudi Arabistan, İsrail, Kıbrıs ve Yunanistan üzerinden birbirine bağlayacak. Bu geminin faaliyet gösterdiği sular, Türkiye ile Libya arasındaki tartışmalı deniz yetki alanları anlaşmasının kapsamında yer alıyor.